Hemelvaartsdag is één en al jubel om de troonsbestijging van onze Heer Jezus Christus. Pinksteren is uitbundige blijdschap in de Heilige Geest. Maar de zondag daartussen heeft als Latijnse naam Exaudi: ‘verhoor toch!’ Zeker met de orthodoxe lezingen dringt het opeens tot ons door: we moeten het voortaan stellen zonder Jezus’ geruststellende aanblik. We blijven in deze wereld achter. Met het oog daarop heeft Jezus gebeden: ‘Heilige Vader, bewaar hen door uw naam.’

Handelingen 8 verhaalt over de tweede geld-gerelateerde crisis in de prille kerk. Eerst vielen Ananias en Saffira dood op de grond neer vanwege hun leugen tegen de heilige Geest (Hand. 5). Simon de magiër komt er genadiger vanaf, maar de boodschap is helder: het geschenk van God moet geschenk blijven. Geld heeft de potentie om de kerk te vergallen, de potentie om de kerk en haar boodschap tot slaaf van een louter werelds doel te maken. De apostel Petrus wil het goddelijk geschenk en de daarbij behorende mentaliteit van het ontvangen veiligstellen.

‘Maar vernietigen zal Ik het niet.’ Deze woorden zijn het enige lichtpuntje in het tekstgedeelte van vandaag. Ze slaan op het land of op de aarde. De Statenvertaling geeft ze tussen haken weer: ‘(doch Ik zal geen voleinding maken)’ (4,27; vgl. 5,10.18). Jeremia verkondigt de net-niet-totale ondergang. Dat roept bij ons meteen de vraag op: is er redding mogelijk uit dit Armageddon? Geen vreemde vraag op Palmzondag, als we Hosanna roepen: ‘Red toch!’

De verzoeking in de woestijn, het klinkt vertrouwd. Je zou bijna denken: natuurlijk, een verzoeking is iets voor in de woestijn. Maar is het eigenlijk niet vreemd? De woestijn is een plek van leegte. Een stille, prikkelarme omgeving waar je offline bent. Een soort klooster. Waarom zou dat een plek van beproeving zijn?

Allerheiligen is een groepsfoto van de heiligen. De kerkelijke kalender brengt ze afzonderlijk voor het voetlicht in al hun verscheidenheid. Heiligheid is immers niet de grote gelijkmaker, zoals we vaak vrezen. Integendeel, heiligheid maakt mensen juist tot echte persoonlijkheden. Maar vandaag bezien we het geheel: de ‘wolk van getuigen’ (Heb. 12,1 – NBG51), de ‘onafzienbare menigte’ (Op. 7,9), de ‘algemene vergadering’ (Heb. 12,23 – SV).

Een naam schiet je te binnen. Een lied, een bijbeltekst, een lang vergeten herinnering. Een oud verlangen naar God, naar schoonheid, waarheid, goedheid. Een idee van wat je te doen staat. Ingevingen zijn iets bijzonders. Je maakt ze niet zelf, ze worden gegeven. En al komen ze vaak van de rommelzolder die ons geheugen is, ze komen ook van buiten. Wie zal zeggen hoe je beschermengel erbij betrokken is, en de heilige Geest?

Pasen betekent: een nieuw leven, bevrijd uit de slavernij van zonde en dwang. Hoe ‘Egypte’ er in onze tijd uitziet, is niet moeilijk te omschrijven. Woorden als prestatiedwang, 24-uurseconomie, burn-out, sociale media, moeten, vermoeidheid, druk en stress komen voor de geest. Een ratrace van overbelaste mensen met te weinig tijd en aan de zijlijn overbodige mensen met te veel tijd. Wat betekent bevrijding en nieuw leven in dit verband?

Het teken van Immanuel is een teken dat weersproken wordt. Gaat het in Jesaja 7 eigenlijk wel over een maagd? En wat betekent het dat Gods Zoon is geboren uit een maagd? Waar raakt dat aan ons eigen leven?

Hoeveel mensen zouden er zijn die zich aangetrokken voelen tot de persoon van Jezus Christus, maar zonder dat ze de stap durven zetten om zijn leerling te worden? Het is iets waar enquêtes niets over zeggen. Iets dat zich aan de gebruikelijke indelingen onttrekt. Maar juist deze onzichtbare categorie komt vandaag aan de orde in de leerlingen van Johannes de Doper.