Tag: Filosofie

De kosmos als heilige ruimte?

Uit Herademing 2020 - uitgave 04 - 9 maart 2021

We zijn een deel van de kosmos. Als zodanig kan ‘de kosmos’ nooit aan ons als een ding verschijnen. Wel zijn wij in staat om over onszelf en over de kosmos na te denken. Vanuit natuurwetenschappelijk en filosofisch opzicht is er geen enkele reden om de mens centraal te stellen. Maar in de mens is de kosmos wel tot zelfbewustzijn gekomen. Dat schept verantwoordelijkheid.

De grenzeloze weerspiegeling van het licht

Uit Herademing 2020 - uitgave 04 - 9 maart 2021

De Japanse zenmeester Eihei Dōgen beschreef hoe je de samenhang van eenheid en veelheid kunt ‘zien’. Maar ook als deze helderheid niet lijkt door te breken, hoeven we volgens hem niet te treuren. We bevinden ons namelijk altijd in de sacrale ruimte van het universum en kunnen ons hier onmogelijk van losmaken, net zo min als ‘een vis het water verlaat of een vogel de lucht’.

‘Jezus als queer? Ocharme …’

Uit Handelingen 2020 - uitgave 04 - 5 maart 2021

De titel boven dit artikel is van Trouw-columnist Ephimenco en stond in 2018 boven zijn reactie op een opiniebijdrage van mijn hand, dat precies dat betoogde: de term ‘queer’ is uitstekend geschikt om Jezus, zoals hij in de (canonieke) evangelies geportretteerd wordt, weer te geven.

Lijden en ongeluk

1 maart 2021

Vorige week stak een Afghaanse vrouw zichzelf in brand op het Griekse eiland Lesbos. Zij verbleef in het kamp voor asielzoekers op dit eiland dat is aangelegd nadat het roemruchte kamp Moria afbrandde. De Griekse autoriteiten klagen de vrouw aan voor brandstichting. Er moet een boodschap worden afgegeven, zei een woordvoerder. ‘Dit had een grotere brand kunnen veroorzaken.’ Maar de vrouw gaf een boodschap af. De boodschap van haar uitzichtloze ongeluk en het feit dat zij daarmee niet kan leven. Horen wij die boodschap?

Geduld in tijden van crisis

Uit Kerk en Theologie 2020 - uitgave 03 - 30 november 2020

Vanuit mijn huis heb ik zicht op het atelier van kunstenaar Ronald A. Westerhuis. Normaal gesproken maakt deze kunstenaar grote kunstobjecten van staal, waaronder het monument voor de slachtoffers van de MH17-ramp. In de eerste week van de Corona-maatregelen maakte Westerhuis een heel ander werk. Op de gevel van zijn omvangrijke atelier verscheen op een […]

Betekenisverlies van het christendom

Uit Kerk en Theologie 2020 - uitgave 03 - 30 november 2020

Een vergelijking met Zambia Het christendom heeft voor veel mensen in Nederland en West-Europa aan betekenis verloren. Het is niet zozeer dat zij het niet meer eens zijn met de antwoorden die het christendom geeft, maar ze stellen de vragen niet meer waar ze een antwoord op zijn. Ze zijn niet meer op zoek naar […]

Waar is de ziel van Europa?

Uit Herademing 2020 - uitgave 03 - 19 november 2020

Een werelddeel wordt volwassen De mens ontwikkelt zich in de loop van zijn leven: van het zoeken naar een eigen identiteit, naar uiteindelijk het besef dat alleen het vreemde van de ander hem kan geven wat hij zelf niet kent en zelf niet heeft. Op die manier zou Europa zich ook moeten ontwikkelen: van losse […]

Europa tussen aardse en hemelse waarden

Uit Herademing 2020 - uitgave 03 - 19 november 2020

Bepalend voor het christelijke Europa was het besef dat er niet alleen een wereldlijk bestaan is. Twee reacties daarop zijn mogelijk. Ofwel men wendt zich af van de wereld, in afwachting van het goddelijk rijk. Of men keert zich gewelddadig tegen deze wereld, al pogend om het goddelijk rijk hier op aarde te vestigen. Europa […]

Bronnen van spiritualiteit

Uit Herademing 2020 - uitgave 03 - 19 november 2020

Simone Weil: ‘de menselijke ziel is richtinggevend’ De filosofe en politiek activiste Simone Weil schreef in de Tweede Wereldoorlog het boek L’Enracinement. Het gaat over de vraag: hoe kunnen mensen na deze chaotische tijd nieuwe wortels ontwikkelen? Het boek staat vol aanwijzingen die ook van belang zijn in het nadenken over het Europa van de […]

Het ongemakkelijke kwaad

Uit Ouderlingenblad 2020 - uitgave 09 - 18 november 2020

Als de meeste mensen deugen, waar komt dan het kwaad vandaan? Waarom ‘deugt’ deze wereld dan niet? Want als we eerlijk rondkijken… Prof.dr. B.A. de Graaf is historicus en als hoogleraar werkzaam aan de Universiteit van Utrecht. Need for closure – of de onmogelijkheid twee tegengestelde denkbeelden erop na te houden Hoe lang kunt u […]