Missiologie

Op een zeker moment werd in de titelbalk van Ouderlingenblad ook het woord gemeenteopbouw opgenomen. Hoe is dat zo gekomen? En, belangrijker wellicht: wat heeft dat opgeleverd? Een schets van de ontwikkeling van onze gemeenten.

In een jubileumjaar als Ouderlingenblad nu mag meemaken, is er alle reden om te vieren – dat dóen we ook! – maar ook om terug te kijken. Hoeveel is er, ook op kerkelijk en geloofsgebied, niet veranderd? Hoe gaan we daarmee om en waarderen we dat? En de belangrijkste vraag wellicht: hoe kijken we verder? Hoe zien we de (nabije) toekomst? Met deze vragen starten we in dit nummer een nieuwe rubriek: ‘Ouderlingenblad de geschiedenis door’. Hier de eerste terugblik, op kleine gemeenten…

Minder mensen in de kerk, teruglopende inkomsten en veranderingen in een woonwijk doen kerkenraden vaak besluiten om het gebouw dan maar te sluiten en de gemeente elders onder te brengen. Zo niet in de gemeente die de Augustanakerk in de Amsterdamse wijk Bos en Lommer bevolkte. De diaconie van de Evangelisch-Lutherse Gemeente Amsterdam bedacht een plan.

Daar sta ik in deze lege kerk. Helder licht schijnt naar binnen. Diepe stilte omringt mij. Dwalend door de kerk word ik door de lege ruimte opgenomen. Mijn ogen gaan over de witte muren om mij heen. Hier en daar verdwijnen ze in de diepte van de nissen in de muur. Mijn voeten trekken over de tegels op de grond, de ene keer groen, dan grijs of okergeel. Boven mijn hoofd ontmoeten de bogen elkaar en word ik beschermd door een witte hemel. Aangekomen in het koor wacht een robuuste houten bank mij op. Een tafel staat even verderop.

Zomaar het relaas over een periode van acht jaar van een echtgenote van een hulpprediker die dertig jaar dienst deed in Noord-Celebes, Indonesië. Een dagboek dat Lien Langevoort begon nadat zij, na elf dienstjaren, haar oudste twee kinderen naar Nederland bracht, nog een jaar bij hen bleef en ze daarna achterliet. Het dagboek wordt ingeleid met een historische beschrijving van de familie Langvoort-Besselaar door samenstellers Ruijs en Tom van de End. Het dagboek is eenvoudig geschreven. Soms in de vorm van schrijven aan haar twee kinderen, dan noemt ze haar man Pa. Soms gewoon, als aantekeningen voor haarzelf. Over hoe ze in de loop der jaren steeds meer van haar man is gaan houden. Ze schrijft zonder aanhef, en in 1902 regelmatiger dan in het laatste jaar.

Huisvesting is een mensenrecht. Daar zal iedereen het over eens zijn. De realiteit is echter dat dit recht voor een groot deel van de wereldbevolking een illusie is. Zelfs in ons eigen land spreekt het niet vanzelf. De sociale huursector wordt door politieke keuzes steeds kleiner, de huur- en koopprijzen van woningen zijn omhoog geschoten. Goede en betaalbare huisvesting is voor grote groepen mensen buiten bereik geraakt.

Midden-Nepal, april 2015. Een enorme aardbeving met een kracht van 7,8 trof het land. Met als gevolg 8.000 doden, 22.000 gewonden en een miljoen verwoeste huizen. Een tweede beving in mei veroorzaakte, volgens de regering destijds, 37 doden. Hulp was geboden. Een kijkje in de keuken van een Amerikaans-Luthers wederopbouwproject.

Ringo Meinhardt is een Sinto. In dit artikel neemt hij ons mee in het leven van zijn bevolkingsgroep. Binnen de Sinti-gemeenschap is men vaak huiverig om de openbaarheid op te zoeken. Velen leven het liefst in de verborgenheid. De vervolging in de Tweede Wereldoorlog heeft sterk aan die tendens bijgedragen. Om die reden staan er bij dit artikel geen foto’s waar mensen herkenbaar in beeld zijn. Anderzijds zijn er Sinti die juist naar buiten willen treden om begrip te kweken voor hun leefwijze bij de burgers.

Lang geleden spraken wij thuis over ons huis als ‘onze hut’. Later, op school, werd mij geleerd wat het verschil was tussen diverse woorden voor huis. Hutten stonden ver weg, in Afrika. Toen ik in 1977 vertrok naar Tanzania leerde ik de Maasai-hutten kennen: ovaal met rondingen, een ingang, een kleine corridor, en dan de berookte ruimte met twee grote bedden – verhogingen bedekt met koeienhuiden – met daartussen de drie stenen voor het altijd smeulende vuur, het hart van het huis.