Jezus zal, als het vleesgeworden Woord van god, een begin maken met de nieuwe schepping. Hij zal de mens vanuit de duisternis opnieuw tot leven wekken. De adventsperiode leent zich ervoor om het verlangen naar het nieuwe leven aan te wakkeren.

Van oudsher leest de kerk in Adventstijd niet alleen de verhalen van de verwachting van Jezus’ geboorte, maar ook het verhaal dat meer dan dertig jaar later speelt: van Johannes in de gevangenis. Advent is immers de tijd van verwachting en daarover gaat de vraag van de Doper: teleurgestelde verwachtingen.

Jezus groeit van kleine telg tot een zichtbare vaandel voor iedereen. Met hem als baken kunnen wij leren groeien in vrede en gerechtigheid. Zo kunnen we gestalte geven aan het visioen van een geheelde wereld dat Jesaja schetst.

Eeuwigheidszondag kan een beladen moment zijn binnen de gemeente. Juist op deze zondag mogen wij troost putten uit de hoop die er mag zijn in Christus. In deze preekschets schrijft Ferdinand Pierik over het sterven van Aäron in Numeri 20.

Hebreeën 11 begint en eindigt met de mededeling dat er van oudsher mensen zijn geweest die om hun geloof geprezen worden (11,2.39). Daartussen wordt eerst een reeks mensen genoemd met een voorbeeld van hun geloof: Abel, Henoch, Noach, Abraham en Sara, Isaak, Jakob en Esau, Mozes, Rachab, Gideon en Barak, Simson en Jefta, David en Samuel. Daarna volgt nog een aantal groepen: profeten die leeuwen de muil toeklemden of vijandelijke legers op de vlucht deden slaan, vrouwen die hun doden terugkregen, martelaren en andere rondzwervende, mishandelde en vernederde geloofsgetuigen.

‘Niet voor schuren die niet duren gaaft Gij vruchtbaarheid, maar opdat op aarde, in uw goede gaarde, niemand honger lijdt’ (LB 718). We zongen het vrijwel ieder jaar in de oogstdienst. Hoewel enigszins stukgezongen is het nog steeds een adequate weergave van Lucas 12,13-21. Jezus waarschuwt voor hebzucht en het oppotten van bezit. Goederen verzamelen zal je niet helpen als je leven in het geding is. Maar erger nog: je ziel loopt gevaar als je alleen voor jezelf leeft en niet deelt met anderen.

Onze relatie met God is een van de thema’s die de vier lezingen voor deze zondag gemeenschappelijk hebben. In de evangelielezing onderwijst Jezus zijn leerlingen over gebed als vriendschap. In de Genesislezing zien we hoe het gebed van een van Gods intiemste vrienden in de praktijk gestalte krijgt. In Kolossenzen roept Paulus de gemeente op tot wandelen met God in een relatie die gebouwd is op en geworteld is in Christus. De psalm bezingt biddend die hechte relatie en de verlossing die deze brengt.

Twee van de lezingen van deze zondag gaan over één man en twee vrouwen. Het is dus verleidelijk en onontkoombaar om de teksten te bekijken op de rolverdeling en gender. Wat hebben de verhalen elkaar vanuit dit perspectief te vertellen? Vullen ze elkaar aan of spreken ze elkaar tegen?

‘Doe wat je zegt.’ ‘Walk your talk.’ In alle menselijke culturen leven we onze kinderen voor dat je woorden en daden één horen te zijn. Op de achtergrond van het verhaal van de barmhartige Samaritaan speelt het ook een rol. Misschien zelfs dusdanig dat ik een nieuwe titel voor het verhaal wil voorstellen: ‘Een Samaritaan doet barmhartigheid’.