Kerkliederen uit de poptraditie op het orgel
Op 27 november wordt het nieuwe kerkmuzikale initiatief Orgel voor Nu geïntroduceerd. Kerkliederen uit de poptraditie worden gezongen met orgelbegeleiding. Dit gebeurt op een zangavond in de Amersfoortse Westerkerk.
Pop en klassiek in de kerk dichter bij elkaar brengen
Initiatiefnemer is Roeland Scherff, die een nieuwe bundel orgelzettingen voor liederen uit het populaire genre heeft gerealiseerd. De Amsterdamse musicus en componist heeft eerder met het project ‘Psalternatief’ laten zien hoe psalmen met een band begeleid kunnen worden. Met deze bundel getiteld ‘Orgel voor Nu’ wil hij vanaf de andere kant een brug slaan, door pop en klassiek in de kerk dichter bij elkaar te brengen.
Gericht op de amateur-organist
Voor dit doel verzamelde Scherff een groep musici om zich heen. Naast bekende kerkmusici als Dick Sanderman, Christiaan Winter en Harry van Wijk leverden de jonge componisten Henk Vogel, Jaap Cramer, Jan Post en Roeland Scherff zelf een bijdrage. De bundel zettingen is gericht op de amateur-organist die niet uit de voeten kan met de standaard bladmuziek die bij popliederen meegeleverd wordt. Deze ‘leadsheets’ bestaan meestal uit de uitgeschreven zangmelodie met daarboven akkoordsymbolen, waarbij de akkoorden zelf gerealiseerd moeten worden. De akkoorden in de nieuwe bundel zijn aangepast en helemaal in noten uitgewerkt. In de zettingen is geprobeerd aansluiting te zoeken bij een klassieke manier van begeleiden, zonder daarbij geweld te doen aan de beweging en logica van de originele melodie.
24 titels
Het project begon met het maken van een liedselectie. Om doublures te voorkomen werden eerst bestaande bundels doorgenomen. In de begeleidingsbundels bij Weerklank, de Evangelische Liedbundel en het Liedboek (2013) staan bijvoorbeeld vergelijkbare zettingen. Orgel voor Nu is in die zin dus niet uniek in zijn soort. Wel vergroot de bundel met 24 titels het pop-repertoire voor het orgel aanzienlijk. Bovendien is er deze keer voor gekozen om ritmisch uitdagende melodieën (met veel syncopen) niet links te laten liggen.
De selectie liederen bestaat met name uit popklassiekers die hun waarde in de protestantse/ gereformeerde liturgie de afgelopen jaren hebben bewezen. Naast liederen uit de Opwekkingsbundel is er ook geput uit repertoire van Sela, Psalmen voor Nu en Schrijvers voor Gerechtigheid.
Andere ervaren organisten en componisten
Scherff sluit niet uit later nog meer kerkelijke popliederen van een orgelzetting te voorzien. Maar hij hoopt vooral dat andere ervaren organisten en componisten de handschoen oppakken. ‘Deze liederen zijn niet weg te denken uit de protestantse en gereformeerde kerken. Je hebt als kerkmusici verantwoordelijkheid voor het repertoire van de gemeente. Dat betreft zowel de liederen uit de eeuwenlange traditie van de kerk, als die van de vernieuwing’.
Meer eenheid in de liturgie
Scherff hoopt dat de bundel er ook toe bijdraagt dat er meer eenheid komt in de liturgie. In veel kerken klinken op zondag zowel christelijke popliederen als orgelspel, maar meestal niet tegelijk. De band begeleidt het pop-repertoire en het orgel de klassieke liederen. De uiteenlopende stijl van liederen wordt maar door een klein deel als problematisch ervaren. Het is vooral de overgang van de begeleidingsvorm (van orgel naar band en andersom) die de grootste impact heeft op het soms versnipperde karakter van een samenkomst. Scherff begrijpt dat kerken hier voor kiezen om verschillende groepen in de gemeente tevreden te houden. Maar met deze bundel zou die praktijk opnieuw overwogen kunnen worden. Scherff: ‘Ook voor het maken van de muzikantenroosters levert dit winst op. Zo hoeft niet elke dienst zowel de band als de organist op te draven voor het begeleiden van een beperkt aantal liederen.’
Zangavond van 27 november
Op de zangavond van 27 november kan de gewone kerkganger ervaren hoe het is om het kerkelijke pop-repertoire te zingen bij het orgel. De zettingen zijn vanaf dat moment ook online beschikbaar op www.kerkmuziek.nl. De zettingen kunnen los gekocht worden; tegen een gereduceerd tarief is de volledige bundel digitaal beschikbaar.
Zangavond Orgel voor Nu – 27 november 2026
Westerkerk, Amersfoort
Lingestraat 10
Aanvang 20.00u, inloop 19.30u
Gratis entree. Er zal een collecte worden gehouden voor de bestrijding van de onkosten.
Organist: Harry van Wijk
Orgel voor Nu
Christiaan Winter
Dick Sanderman
Harry van Wijk
Henk Vogel
Jaap Cramer
Jan Post
Roeland Scherff (initiatiefnemer)