Pastorale zorg is één van de kernen van het werk van een geestelijke, een predikant of priester. Nu is pastoraat een breed begrip. Bovendien is er ook veel pastorale zorg te vinden buíten kerkelijke gemeenschappen. Het werk van geestelijke verzorgers in instellingen of bij overheidsdiensten (Justitie, Defensie) bestaat ook voor een groot deel uit pastorale zorg. De opkomst hiervan, heeft in de recente (internationale) theorievorming tot een wijziging in de begrippen gezorgd. Die begripswijziging laat zich goed vatten in de beweging van ‘Seelsorge’ naar ‘Spiritual Care’.

Verhuizing is meer dan re-locatie. Of misschien is het wel beter om te zeggen: locatie zegt iets over je ideaal. Ik gebruik dit blog maar voor een paar gedachten over een ideale theologische universiteit.

Welke lessen zijn er uit de Corona-pandemie te trekken voor het pastoraat? Kerken en pastores stonden in de overleefstand. Lockdowns en de anderhalvemetersamenleving legden beperkingen op, maar dwongen ook tot creativiteit. Hoe heeft de fysieke afstand het pastoraat beïnvloed en wat kunnen we daarvan meenemen de toekomst in?

Inmiddels was de ziekte ver gevorderd. De artsen hadden hem laten weten dat hij erop moest rekenen dat het niet langer dan een paar weken zou duren. Hoewel hij al geruime tijd ziek was, was dit een bericht dat hem opnieuw schokte. Toen het zover was dat het ook het thuis niet meer ging en intensie-vere verzorging nodig was, verhuisde hij naar het hospice. Palliatieve zorg, zo werd het genoemd. Maar de dood is niet zacht, zei hij tegen de predikant die bij hem op bezoek was. Wat denkt u, dominee, waar zal ik straks zijn, als ik er niet meer ben?

De volgende casusbeschrijving uit het lopende Case Studies Project raakt aan een pijnlijk hoofdstuk uit onze nationale geschiedenis: de inzet van Nederlandse militairen in Nederlands-Indië. De casusbeschrijving laat zien welke specifieke en tijdsintensieve aandacht begeleiding van de (wegens leeftijd) snel krimpende groep ‘oude veteranen’ vraagt.

Wat geeft je het gevoel dat je ‘gehoord wordt’? En wanneer is dat het geval in een pastorale ontmoeting? De ervaring dat iemand écht naar je heeft geluisterd, is een troostvolle ervaring. In luisteren gaat het om aandacht. Aandachtige betrokkenheid op de ander en op dat waar de ander over spreekt. Onderwijs aan opleidingen tot predikant en tot geestelijk verzorger draagt bij aan het verwerven van een geoefend oor. In deze bijdrage wil ik dat vooral benaderen vanuit de spiritualiteit.*

Ethiek gaat over het goede leven. Over de goede beslissingen nemen bij wat zich in het leven voordoet. Bijbelse wijsheid en de geboden van God geven daarbij richting. Hoe kan de ouderling behulpzaam zijn bij het zoeken van die wijsheid en geboden?

De bijna verdwenen leerdienst De tweede dienst op zondag heeft lange tijd gefunctioneerd als leerdienst. Centraal in deze dienst stond de Heidelbergse Catechismus, in meer dan één opzicht het leerboek […]

Atonement is a central doctrine in Christian theology. Even though preaching is not about doctrines, doctrine does operate in and through preaching. In this essay the relationship between atonement and […]