Op reis naar Taizé

In deze rubriek worden verhalen over gemeente-activiteiten gedeeld. Aanstekelijke verhalen, niet om op te scheppen of elkaar jaloers te maken, maar vooral om ideeën rond te strooien die kunnen inspireren. Wat hebben deelnemers eraan opgedaan, en zou dat bij ons ook mogelijk en heilzaam zijn?

Al een aantal jaren slaan twee kerken uit Amersfoort en Leusden hun handen ineen en organiseren ze een reis naar Taizé. Wat met een klein groepje begon, groeide in een paar jaar uit tot een groep van 35 jongeren, die afgelopen zomer een week in het Franse klooster verbleven. Ontzettend waardevol, omdat veel van onze jongeren hier ontdekken wat geloven in God voor hen betekent.

Wat is Taizé?

Taizé is de naam van een dorpje in Bourgondië, midden-Frankrijk. Daar werd in de Tweede Wereldoorlog een huis gekocht door Frère Roger, waar vluchtelingen welkom waren. Na de oorlog zette hij zijn werk voort voor mensen – jong en oud – die liefde, warmte of onderdak nodig hadden. Er ontstond een kloostergemeenschap en Taizé werd een plek waar verzoening, verbinding en zorg voor elkaar centraal staan.

Het mooie is dat de kloostergemeenschap oecumenisch is. Op dit moment zijn er ongeveer tachtig broeders met verschillende kerkelijke achtergronden (protestants, rooms katholiek, anglicaans) uit zo’n dertig landen wereldwijd. Ook hun leeftijden lopen uiteen, van twintigers tot broeders op hoge leeftijd. Er is ook een zusterklooster, in het naburige dorp en er leven veel jongvolwassenen voor een langere tijd mee met de gemeenschap. Ze ondersteunen de broeders bij het ontvangen van alle gasten.

De kerk het middelpunt waar het hele jaar door duizenden jongeren bij elkaar komen

Al vanaf het begin van de gemeenschap werden veel mensen geïnspireerd door het werk van de broeders en door hun liefdevolle houding. Er kwamen steeds meer bezoekers om de diensten bij te wonen en vooral jongeren voelden zich aangesproken om een paar dagen bij de broeders te blijven en met hen in gesprek te gaan. Toen de dorpskerk te klein werd, werd een grotere kerk gebouwd. Vandaag de dag is die kerk het middelpunt van een groot terrein waar het hele jaar door duizenden jongeren bij elkaar komen. Ze kamperen op velden, of slapen in barakken.

Ze blijven meestal een week in Taizé en volgen een programma, waarin de vieringen in de ochtend, middag en avond het ritme vormen. Stilte en ruimte voor God staan daarin centraal. Er is geen preek. Wel wordt er volop gezongen, is er ruimte voor gebed en Bijbellezing en kent iedere dienst een lange stilte.

Daarnaast zit iedereen in een internationale en multiculturele gespreksgroep en is er volop gelegenheid om met de broeders in gesprek te gaan. Natuurlijk is er ook verplicht (maar heel gezellig!) corvee en zijn er workshops te volgen. Liefhebbers van muziek kunnen meezingen in het koor of musiceren in de diensten. In de avond is er ruimte voor ontmoeting en ontspanning op een speciaal terrein.

Waarom gaan we?

De reis naar Taizé is ontstaan vanuit een herinnering. Een stel gemeenteleden had zelf ervaren hoe inspirerend en vormend een week in Taizé kon zijn. Zij gunden dat ook de jongeren in hun gemeente en boden een reis aan, waarbij zij de organisatie op zich zouden nemen. Zo is de reis ontstaan.

We hebben ontdekt dat zo’n reis vormend is. We horen van jongeren dat Taizé hen verandert. Zo zei één van de jongeren, dat er een verschil is in zijn geloof voor én na Taizé. Voordat hij op reis ging, geloofde hij in het voetspoor van zijn ouders. Geloof hoorde erbij. In Taizé ontdekte hij – door gesprekken met leeftijdsgenoten vanuit de hele wereld en uit andere kerkelijke tradities – zijn eigen taal voor zijn relatie met God. Hij kwam er in aanraking met nieuwe (liturgische) vormen en werd geraakt door verhalen van leeftijdsgenoten. ‘In Taizé ben ik tot geloof gekomen’, zo zegt hij.

In Taizé ontdekte hij zijn eigen taal voor zijn relatie met God

De reis leert de jongere ook de kracht van eenvoud. Het eten is zeer eenvoudig en je eet wat de pot schaft. Er zijn geen tafels of stoelen, slechts houten banken of de grond om op te zitten. Er zijn geen luxe sanitair-gebouwen en ook spiegels zijn schaars. Dus uitgebreid douchen of je haar goed doen, is er niet bij. Broeder Sebastiaan legde afgelopen zomer aan onze groep uit, dat het niet om jezelf gaat in Taizé, maar juist om ‘de ander zien’. Daarom zijn er zo weinig spiegels! Ook zijn er weinig oplaadpunten voor telefoons en is er geen Wifi.

Het leven is dus eenvoudig. En wat doet dat de jongeren goed! Ze hoeven alleen maar het ritme te volgen en op die manier is er volop ruimte voor gesprek, bezinning, ontmoeting en verwondering.

We ontdekken ook dat de reis zorgt voor verbinding tussen jongeren. De gedeelde ervaring, de diepe gesprekken én de enorme lol onderling, maakt dat de groep een band krijgt, die ook na de reis blijft. Ook de jongeren die niet bij elkaar in de kerk zitten, blijven contact houden. De reis heeft tot mooie momenten geleid. Zo zijn er de afgelopen twee jaar deelnemers, die in Taizé het verlangen uitspraken om gedoopt te worden. Afgelopen zomer ontstond in Taizé het verlangen om een belijdenisgroep te starten. Die groep is nu inderdaad van start gegaan.

Ontzettend druk met luisteren… wat komt er veel los, wat zijn er veel vragen…

Begeleiding

De reis doet veel met de jongeren. Daarom vinden we het ook belangrijk, dat er volwassenen meegaan die hen kennen en die er ook na de reis voor hen zijn: een predikant, jeugdouderling, jongerenwerker… Dat zijn de vertrouwde gezichten bij wie ze hun verhaal kwijt kunnen. De ervaring leert dat dat nodig is. Als predikant ben ik de hele week ontzettend druk met luisteren. De hele dag door komen er verhalen, willen jongeren een gesprek één op éen. Door de onderdompeling in het kloosterritme, de Bijbelstudies én de ontmoeting met leeftijdsgenoten uit andere (geloofs)tradities, worden de jongeren heel sterk bij zichzelf en hun geloof bepaald: ‘wie ben ik en wat geloof ik eigenlijk?’. Want wat komt er veel los, wat zijn er veel vragen. Het is kostbaar om daar deelgenoot van te mogen zijn. Ook is de band, die je met de jongeren gedurende deze week opbouwt, een basis voor verder contact door het jaar heen.

Daarom doet de reis ook veel met de begeleiders. De week is ontzettend vol en het is belangrijk om elkaar ook onderling in de gaten te houden. De verhalen die we horen, raken vaak diep. Een week naar een klooster klinkt als vakantie, maar we komen als begeleiders niet toe aan rust deze week. Integendeel, we komen moe en met een vol hoofd thuis. Maar net als de jongeren zijn we geraakt en geïnspireerd en willen we allemaal volgend jaar weer mee!

---