Opvallend in de jaren tachtig is dat de verbinding van kerk en zending met politiek engagement vanzelfsprekend lijkt voor de auteurs van Wereld en Zending. Het is er een decennium lang van doordrenkt. Hoe was dat echter in de jaren daarvoor en wat gebeurt er daarna?

Christenen zijn lang niet de enige religieuze groepering die wereldwijd worden vervolgd om hun geloof. Een religieuze minderheid die het misschien wel het zwaarst te verduren heeft, zijn de bahá’ís. Wereldwijd zijn er naar schatting ongeveer zeven miljoen bahá’ís, van wie er 1550 in Nederland wonen.

In voorbije tijden kwam de term ‘zendingsrecht’ regelmatig aan de orde in gesprekken over de missionaire roeping van de kerk. Daarmee duidden theologen aan dat de kerk van Godswege recht had om te getuigen van Christus in een te kerstenen wereld. Die notie van goddelijk recht horen we tegenwoordig nauwelijks meer in missionaire kring. Over een ander recht, namelijk het recht dat mensen hebben om het evangelie te horen, vernemen we des te meer.

In 2002 leerde ik in Irak de dominicaan Yousif Thomas Mirkis kennen, nu inmiddels vier jaar Chaldeeuws-katholiek aartsbisschop van Kirkuk. Sindsdien ben ik er als vredeswerker vaker geweest en wat ik zie is een man die zich voortdurend inzet voor open relaties. Je kunt alleen maar leven en overleven als de relaties met ‘de buren’ goed zijn, is zijn credo.

Hoe communiceer je als christelijke organisatie over het werk in gesloten landen? Het is een vraag die volop speelt binnen zendingsorganisaties. Aan de ene kant is er de wens om mooie getuigenissen uit landen als Iran en Oezbekistan te delen met de achterban, tegelijkertijd wil je niet het risico lopen dat christenen ter plekke, zowel locals als expats, in de problemen komen.

Op de recente ontmoeting van regeringsleiders van verschillende Europese en Afrikaanse landen die bijeenkwamen in Abidjan, Ivoorkust, werd intensief gesproken over het thema ‘migratie’, dat beide continenten, Europa en Afrika, bezighoudt. Als vanzelf ging de aandacht daarbij uit naar kolonisatie en neo-kolonisatie in Afrika.

Wees op uw hoede voor de schriftgeleerden, die in lange gewaden rond willen lopen en zeer gesteld zijn op begroetingen op de markten, de voorste plaatsen in de synagogen en de ereplaatsen tijdens de maaltijden, die de huizen van de weduwen verslinden en voor de schijn lange gebeden doen (Lucas 20:46-47).

Elke zendingswerker krijgt te maken met machtsongelijkheid of met machtsmisbruik in zijn of haar werk en leven in een andere cultuur. Hoe ga je daarmee om?

‘In Afrika? Daar geloven ze nog in hekserij.’ Hoe ik mijn best ook doe, ik hoor het vaak zeggen op gemeenteavonden waar ik vertel over mijn werk op een theologische universiteit in Zambia, of als ik vertel over mijn onderzoek naar verhalen over satanisme in Zambia.