Recensie over Luisteren. Klein kompas voor meer verbinding
In de (kerkelijke) pers lees ik de laatste maand veel over eenzaamheid. Wat dat betreft komt Luisteren. Klein kompas voor meer verbinding van Ben de la Mar precies op tijd. Door luisteren ontstaat echte verbinding, stelt de schrijver. Hij maakt ook mooi duidelijk hoe dat volgens hem in z’n werk gaat. Het resultaat is een prettig leesbaar boekje dat je in één ruk kunt uitlezen, wat ik met veel plezier deed. Het oefenen daarna kost wat meer tijd, waarover straks meer.
Voor mij is het belangrijk dat een boek er ook aan de buitenkant mooi uitziet. Voor wie die tic ook heeft: het is mooie uitgave. De tekst is rustig vormgegeven, met aandacht voor de opmaak en de typografie.
Het is verademend dat je als lezer geen nieuwe techniek aanleert. Je wordt uitgenodigd om in kleine stappen te luisterhouding aan te passen. Daarbij is De la Mar niet veroordelend, maar juist coachend aanwezig en daardoor voelde ik me aangemoedigd. Al lezend en herlezend bekroop me wel de vraag: Voor wie is dit boek precies? Daar geeft de schrijver geen expliciet antwoord op. Het is voor “iedereen die wil luisteren”, bedoeld om iets extra’s aan je ontmoetingen toe te voegen: meer verbinding. Ik geef direct toe dat dit boek toegankelijk en bruikbaar is voor iedereen. Maar als professional is het fijn om iets meer informatie vooraf te krijgen: gaat het lezen van dit boek mij opleveren wat ik ervan verwacht?
Om in te gaan op de ‘opbrengst’: ik lees het boekje als predikant en vroeg me af: welke achtergrond heeft de schrijver? Ik meen christelijke taal te herkennen: “verlossen” of “troost” bijvoorbeeld. Het zou mij helpen als de schrijver iets meer van zijn eigen achtergrond had verwoord. Als lezer spiegel ik me ook aan wat een schrijver niet schrijft, maar wel tussen de regels door laat merken. Zeker als het gaat om leren luisteren in een geloofsgesprek helpt het, wanneer je als lezer meer weet van de intenties van de schrijver.
Veel gesprekstechnieken herkende ik. Gelukkig, want je mag van mij als professional verwachten dat ik daarmee bekend ben. Dat wil niet zeggen dat het allemaal open deuren waren, integendeel. Het was fijn om een en ander logisch gestructureerd en mild verteld op een rijtje te zien, vanuit de invalshoek van verbinding. Echt iets nieuws heb ik geleerd op het punt van “spanning temmen”. Daarover heeft Ben de la Mar het in het laatste hoofdstuk. Dat je in de valkuil van ‘fixen, winnen of verdwijnen’ kunt trappen had ik intuïtief al wel aangevoeld in mijn pastorale praktijk, maar nog nooit zó inzichtgevend onder woorden gebracht gezien. Je kunt er gelukkig ook mee leren omgaan! Het zal de verbinding in mijn gesprekken ten goede komen als ik dat nog wat meer in de praktijk kan brengen.
Een mooie bonus is dat er als appendix opdrachten zijn opgenomen. Van de 96 pagina’s die het boek telt, zijn er 14 gewijd aan deze opdrachten. Per hoofdstuk zijn ze opgedeeld in solo- en duo-oefeningen. Persoonlijk had ik het fijn gevonden als die opdrachten direct ná de betreffende hoofdstukken waren opgenomen. Nu moet je heen- en weer bladeren om even theorie na te slaan bij een opdracht of bij een stukje theorie juist een praktische invulling te zoeken. Dat vind ik niet zo prettig, maar het is zeker geen dealbreaker.
Al met al een fijn boekje, dat ongetwijfeld het meeste rendement heeft als je ook daadwerkelijk tijd neemt voor de oefeningen. Het geen wereldschokkend boek, maar een eerlijk en sympathiek pleidooi voor écht luisteren. Je doet jezelf en anderen een plezier als je het leest en in de praktijk brengt. Aan de prijs van € 13,99 (of 7,99 als e-book) kan het niet liggen.
Matthijs van der Welle is predikant van de NGK Middelstum ‘Damstee’ en de NGK Kantens ‘Het Baken’.
Bestel Luisteren. Klein kompas voor meer verbinding
Luisteren van luistertrainer Ben de la Mar is een inspirerend en toegankelijk boekje over de kracht van echt luisteren. In een tijd waarin veel mensen verlangen naar echte verbinding, laat de auteur zien hoe nabijheid en aandacht een groot verschil kunnen maken. Luisteren is daarbij veel meer dan alleen het horen van woorden; het is een bewuste, open en intentievolle houding waarbij je ruimte maakt voor de ander – en ook voor jezelf. Ook de waarde van stilte en ‘nietsdoen’ krijgt een plek: soms is aanwezigheid het mooiste cadeau dat je iemand kunt geven. Een beknopt en warm boek voor ieder die een goede luisteraar wil zijn, en een mooi geschenk.
