Gemeenteopbouw

Voor protestanten is synodaliteit een heel bekend woord en ook ordes en congregaties zijn gewend te werken op synodale wijze, met een kapittel bijvoorbeeld. In de katholieke kerk is dit een relatief nieuwe term, hoewel de basis al in elk geval in Vaticanum II werd gelegd. Het betreft vooral het samen onderweg zijn naar een levendige kerk met toekomst. Het gaat om het betrekken van alle gedoopten als leden van dat ene lichaam, en om daarin ieder diens verantwoordelijkheid in te laten nemen. Wat heeft dat voor consequenties?

In de kerk raken mensen van allerlei pluimage met elkaar in gesprek, ook over gender en seksuele oriëntatie. Hoe kunnen we met elkaar dat gesprek aangaan, zo dat verwarring ook heilzaam kan worden? En wat maakt het veilig genoeg voor mensen die niet in een hokje passen om hierover te praten?

‘Wees niet bang, want Ik zal je vrijkopen, Ik heb je bij je naam geroepen, je bent van Mij!’ Deze woorden uit Jesaja, lang geleden aan het volk Israël geprofeteerd, hebben ook voor mensen nú nog kracht. God kent je naam, we behoren God toe. Dat is een hoopvolle boodschap voor ieder mens, want iedereen wil gekend zijn. Deze gedachte is de rode draad door dit themanummer over gender en identiteit.

Een ervaringsdeskundige vertelt… over de kudde, en binnen- en buitensluiten…

De diversiteit waarover het in dit themanummer gaat, zullen we ook in de kerk tegenkomen. Hoe geven we daar ruimte en waardering aan transgender personen? Hoe kunnen we in kerk en geloof hen de plek geven die ze zoeken?

In de samenleving, maar ook in de kerk is een grote verscheidenheid aan mensen. Hoe gaan die met elkaar om? Zien ze elkaar, maken ze contact? Hinderen (voor)oordelen wellicht…? Over ‘de ene, algemene, christelijke kerk’…

Als het ergens voor iedereen ‘veilig’ zou moeten zijn, dan in de kerk. Hoe stellen kerk en gemeente zich op ten aanzien van het thema gender? Is er ruimte voor jongeren met hun zoektocht en vragen?

In zijn boek ‘Churches and the Crisis of Decline’ geeft Andrew Root het fictieve verhaal van hoe een kerksluiting anders had kunnen verlopen. Root is hoogleraar Youth and Family Ministry aan het Luther Seminary (St. Paul, Minnesota). ‘Churches and the Crisis of Decline’ is het vierde boek van een serie waarin Root de inzichten van de Canadese filosoof Charles Taylor vertaalt naar de kerkelijke praktijk. In dit deel en het deel ervoor spreekt ook de socioloog Hartmut Rosa een geducht woordje mee.

Terwijl vrouwen zeker de helft van de bevolking vormen, wordt niet op alle plekken in organisaties aan hen een gelijkwaardige positie gegeven. Op de universiteit is dat nog steeds ingewikkeld, en in de katholieke kerk is een nog langere weg te gaan.