Allerheiligen en Allerzielen zijn in de protestantse traditie geen gangbare feesten. Niettemin is op tal van plaatsen ook in protestantse kring de gewoonte ontstaan om op of rond Allerzielen de overledenen te gedenken. Nu dit jaar Allerheiligen op een zondag valt en Allerzielen op een maandag, zien wij kansen voor een gedachtenisviering op 1 of 2 november. In het eerste deel van dit artikel belichten wij de relatie tussen Allerheiligen en Allerzielen. Het tweede deel biedt suggesties voor liederen tijdens een gedachtenisviering in het perspectief van Allerheiligen. Deze suggesties zullen ook bruikbaar zijn wanneer de gedachtenis op een andere dag gevierd wordt.

OT: Jesaja 60,1 -11.17-22 Psalm: Psalm 138 EV: Matteüs 5,1 -12 Epistel: 1 Tessalonicenzen 4,13 -18 Overig: [Psalm 34,1-10.22], Openbaring 7,2 -4.9-17 Alternatieven:

OT: Jesaja 60,1-11.17-22 Psalm: Psalm 138, [Psalm 24] EV: Mattëus 5,1-12 Epistel: Overig: Openbaring 7,2-4.9.17 Alternatieven:

Allerheiligen is al sinds de vierde eeuw een feestdag in de kerk waarop alle martelaren worden herdacht. Sinds de negende eeuw valt die op 1 november. Op 2 november wordt Allerzielen gevierd; dan wordt gebeden voor alle overledenen. Dat feest dateert uit de tiende eeuw. In de katholieke kerken is Allerheiligen een hoogfeest, de viering ervan wordt tegenwoordig meestal naar de dichtstbijzijnde zondag verplaatst. Soms worden beide feesten op dezelfde dag gevierd, maar de heiligen gaan altijd voorop.

Allerheiligen is een groepsfoto van de heiligen. De kerkelijke kalender brengt ze afzonderlijk voor het voetlicht in al hun verscheidenheid. Heiligheid is immers niet de grote gelijkmaker, zoals we vaak vrezen. Integendeel, heiligheid maakt mensen juist tot echte persoonlijkheden. Maar vandaag bezien we het geheel: de ‘wolk van getuigen’ (Heb. 12,1 – NBG51), de ‘onafzienbare menigte’ (Op. 7,9), de ‘algemene vergadering’ (Heb. 12,23 – SV).

‘Zalig de nederigen van hart’, ‘Zalig de treurenden’, ‘Zalig de zachtmoedigen’, ‘Zalig de naar gerechtigheid hongerenden en dorstenden’, ‘Zalig de barmhartigen’, ‘Zalig de zuiveren van hart’, ‘Zalig de vredestichters’, ‘Zalig de vanwege gerechtigheid vervolgden’: met deze proclamaties laat Matteüs Jezus zijn eerste grote redevoering – de Bergrede – openen.