Veel mensen met autisme voelen zich eenzaam en onbegrepen in de kerk

Femmeke van van Berg, werkzaam bij het Kennisinstituut Christelijke ggz, hield tijdens de presentatie van het boek Is er een hemel voor autisten? van Alianna Dijkstra een boeiende lezing over autisme en geloven. U kunt hieronder het vierde deel lezen. Deze lezing wordt opgedeeld in vijf blogs, de komende dagen publiceren we de volgende delen. Lees hier het vorige deel van de lezing.

Ook over het gemeenteleven zijn mensen met autisme vaak minder positief. De moeite met sociale interactie heeft tot gevolg dat zij minder vaak aansluiting kunnen vinden bij anderen. In een Bijbelstudiegroep gaat het al snel over hoe je geloof beleeft. Er ligt vaker meer nadruk op gevoel, dan over consequent leven met God. Voor iemand met autisme kan het moeilijk te begrijpen zijn waarom iemand zegt God lief te hebben en door de week gedrag laat zien dat volgens  hem of haar niet past bij de tien geboden. Het zou mooi zijn als er, ook bij gemeenteleden onderling, meer ruimte zou zijn voor andere kanten van geloven dan gevoel. Want veel mensen met autisme voelen zich eenzaam en onbegrepen in de kerk.

Dat heeft nog meer oorzaken. Want naast de sociale interactie, en het plannen en organiseren – want in de kerk moet je op tijd komen – is de kerkgang soms moeilijk door de moeite met prikkelverwerking. Een witte muur, een band, hoestende mensen: het zijn allerlei zaken die voor iemand met autisme moeilijk te verdragen zijn. Concentreren kan dan moeilijk zijn. Daarnaast is structuur belangrijk. Een afwijking in de liturgie, bijvoorbeeld een doopdienst,  kan iemand veel angst en stress opleveren, zoals Arjan aangeeft:

‘Nu hebben ze elke zondag een ander soort dienst. Dan moest ik in het kerkblad kijken of het een beetje een traditionele dienst was met een duidelijke liturgie en of ik kon gaan. Maar dan kon het de volgende week wel weer een drukke kinderdienst zijn met een kinderkoor of een dienst met een harde band. Elke week was anders en daar werd ik een beetje gefrustreerd van.’

Arjan

Gelovigen met autisme maken deel uit van de kerk, waarin iedereen een plek heeft. Er mag daarom oog zijn voor wat zij nodig hebben. Mag het anders? – is daarom een belangrijke vraag. Structuur bieden, duidelijk zijn in taal en gedrag,  zoals doen wat je zegt, of uitleggen van verbanden zijn handreikingen die geboden kunnen worden. Net als hulp bij structuur of het reduceren van prikkels. Op de site van het Kennisinstituut zijn eerdere publicaties te vinden waarin dit aan de orde komt. Maar, belangrijk is ook om oog te hebben voor de sterke kanten van iemand met autisme.

Voorgaande delen

Is er een hemel voor autisten?

In Is er een hemel voor autisten? brengt Alianna Dijkstra autisme en geloof met elkaar in gesprek. Ben je boos op God omdat je autisme hebt? Is er aandacht voor autisme binnen je kerk? Denk je dat God autisme kan genezen? Alianna Dijkstra schuwt in dit boek geen enkele vraag over mensen met autisme en hun geloof. De schrijfster doet ook verslag van activiteiten rondom dit thema. Zo organiseert een kerk prikkelarme kerkdiensten speciaal voor deze doelgroep. Christelijke professionals komen aan het woord over het werken met cliënten met autisme. De mensen in dit boek komen uit verschillende kerkgenootschappen maar delen hun geloof in God en hun band met autisme. Van Alianna Dijkstra verscheen eerder Autisten liegen niet en Autisteneiland.