Zoek naar de lege weg
‘Als het verleden trekt, zoek dan een land dat niemand heeft begaan, zoek naar den leegen weg.’ Deze woorden van dichter Hendrik Marsman raakten mij langer dan veertig jaar geleden en zijn nooit meer uit mij weggegaan. Ze geven mij een schop onder mijn achterste als ik dreig te verzanden in gemakzucht of saaiheid. Ik kan verschillende mensen noemen die deze woorden van Marsman hebben belichaamd. Ik beperk mij nu tot Franciscus van Assisi (1281-1226). Deze Italiaan was zoon van een rijke textielfabrikant. Hij zou zijn vader opvolgen, maar hij wilde zich liever wijden aan God. Zijn vader sleepte hem naar de bisschop, die zijn zoon moest terechtwijzen. Te midden van een grote groep belangstellenden deed Franciscus zijn kleren uit, drukte die zijn vader in de handen en sprak poedelnaakt de woorden: ‘Vader, alles wat van u is, geef ik u terug en vanaf vandaag zal ik niet meer u gehoorzamen, maar alleen nog mijn Vader in de hemel.’ Het mooie van Franciscus vind ik dat zijn tegendraadse vroomheid zich niet tot het innerlijk beperkte. Hij genoot van ‘broeder zon en zuster maan en sterren’ en bouwde naast kerken ook hospitalen.
IK STINK
Over Franciscus worden prachtige verhalen verteld. Volgens één verhaal verbleef er een onbeschofte, gemene melaatse in een van de hospitalen van Franciscus en zijn broeders. Hij vervloekte God en sloeg zijn verzorgers. Geen broeder wilde hem meer verzorgen. Ook Franciscus kon de melaatse niet tot bedaren brengen. Ten einde raad zei hij tot de zieke dat hij alles zou doen wat deze van hem zou vragen. De man antwoordde: ‘Dan vraag ik je dat je me van boven tot onder wast, want ik stink zo dat niemand mij nog verdraagt, zelfs ikzelf niet.’ Franciscus liet water warm maken en kleedde onderwijl de man uit. Na dit gedaan te hebben, begon hij de melaatse te wassen. En kijk, waar Franciscus de zieke plekken van diens lichaam aanraakte, werden die genezen. De man huilde van geluk en berouw. Hij en Franciscus omhelsden elkaar.
Stephan de Jong is predikant van de Protestantse Gemeente Oudemirdum-Nijemirdum-Sondel en redactielid van Open Deur.
