‘Heb een beetje vertrouwen in de boeren’
Toen de kleine Lucas Westra jarig was en zijn kinderfeestje had, was hij opeens verdwenen. Op de boerderij van zijn ouders werd een nieuwe stal gebouwd en dat vond hij veel interessanter. Het boerenbloed zat er bij deze Fries al vroeg in. Na zijn middelbare school studeerde hij dierwetenschappen in Wageningen. Er volgden enkele jaren als bedrijfsadviseur en daarna werd hij fulltime boer, samen met zijn ouders. Wat is er zo mooi aan het boer zijn? ‘Leven in interactie met de natuur’, antwoordt Lucas. ‘De natuur werkt op zijn eigen manier. Je weet niet hoe het weer zal worden en steeds moet je afwegingen maken: wanneer het gras maaien, wanneer mesten, wanneer het gras kuilen. Je weet het nooit zeker. Ook heb ik geleerd dat de natuur altijd naar evenwicht zoekt. Als je koeien alleen energie-en voedingsrijke grassen voert, worden ze minder gezond. Voor het goede evenwicht hebben ze ook kruidenrijke grassen nodig. Dan komt hun gezondheid weer in balans.’
SPINNENDE KOE
Lucas houdt van zijn melkkoeien. ‘Ik ken ze allemaal. Ik weet ieders plek in de stal. Ik weet welke koeien altijd met hun neus omhoog zitten, welke koe er niet lekker in haar vel zit. En dan heb je nog die koe die altijd een bromgeluid maakt als zij het naar haar zin heeft – als het spinnen van een poes.’ Lucas ergert zich soms aan de kritiek dat koeien voor de boer alleen maar bedrijfsmiddelen zijn. ‘Een trekker is een bedrijfsmiddel. Een koe is een dier met een eigen waarde. Ik moet ze met zorg behandelen. We zijn van elkaar afhankelijk.’
MESTVERGISTER
Overigens omvat Lucas’ bedrijf meer dan alleen vee. Op de daken van de stallen liggen 650 zonnepanelen. Naast de boerderij staat een forse windmolen. En daarnaast een mestvergister waar biogas mee wordt geproduceerd, ook voor de opwekking van stroom. Het woord ‘duurzaamheid’ legt Lucas als volgt uit: iets is duurzaam als het goed is voor de aarde, voor de mensen en het bedrijf. Neem bijvoorbeeld de mestvergister. Die zorgt voor de reductie van CO2 en methaan; hij levert energie, de mest die overblijft is beter voor het land. En dat draagt allemaal ook weer bij aan het inkomen van het gezin.
DANKBAARHEID
Naast boer en ondernemer is Lucas ook voorzitter van de kerkenraad. Het geloof speelt een belangrijke rol in zijn leven. Het thema van deze Open Deur, ‘groen geloven’, spreekt hem aan. Al vindt hij dat geloof veel meer omvat: vertrouwen en principes om naar te leven. Maar dat groene hoort er ook bij: ‘Ik wil op een nette manier met de aarde omgaan. Ik wil geen roofbouw plegen. Ik geloof dat ik de verantwoordelijkheid heb om goed om te gaan met de plek die mij is toevertrouwd.’ Het geloof geeft hem ook vertrouwen in de toekomst. En als beslissingen goed uitpakken, dan is er dankbaarheid. ‘Dankbaarheid geeft energie, die twee hangen nauw samen.’
RECHTVAARDIGE PRIJZEN
Er klinkt nogal eens kritiek op de boerensector. Terecht? Volgens Lucas is het waar dat men in sommige dingen is doorgeschoten. Maar wat mensen vaak niet weten, is dat schaalvergroting noodzakelijk is doordat de melkprijs wordt gedrukt. Boeren gaan meer melken om hun inkomen op peil te houden. De zuivelfabriek, de handelaren, de supermarkt en de consument willen zo gunstig mogelijke prijzen. Bij een rechtvaardiger prijsverdeling zou voortdurende schaalvergroting niet nodig zijn. Dat zou beter voor de aarde zijn.
Terwijl Hanneke, de vrouw van Lucas binnenkomt, vraag ik ten slotte of Lucas nog iets kwijt wil. Terwijl hij erover nadenkt, zegt zijn vrouw: ‘Heb een beetje vertrouwen in de boeren.’
Stephan de Jong is predikant van de Protestantse gemeente Oudemirdum-Nijemirdum-Sondel en redactielid van Open Deur.
