“Is het wel goed voor mij om zo lang thuis te blijven wonen?”

Piekeren over werk, relaties of de zin van het leven – we doen het allemaal. Soms blijf je in rondjes draaien, maar dat hoef je niet langer alleen te doen. Onze zingevingsexpert Mathieu van Kooten draait vanuit het klooster Nieuw Sion een rondje met je mee. Maandelijks beantwoordt hij grote levensvragen. Dit keer de vraag of het wel goed is om zo lang thuis te blijven wonen omdat je geen studentenkamer kan vinden.

Steeds meer jongeren blijven tijdens hun studie thuis. Volgens het Centraal Bureau voor de Statistiek woonde in 2016 nog 63 procent van de afgestudeerden in het eerste studiejaar thuis; in 2023 is dat gestegen naar 79 procent. Studenten die wél uit huis gaan, doen dat steeds later. De oorzaken zijn bekend: van woningnood, tot stijgende kosten en onzekerheid. Maar de vraag blijft: wat doet dit met je ontwikkeling?

Je studietijd als oefenruimte voor vrijheid

Je studietijd is bij uitstek een tijd waar het mogelijk is om te ontdekken wie je bent als uniek individu. Om te experimenteren met nieuwe ideeën, plekken en mensen die niet je niet van huis uit hebt meegekregen. Waar je als kind gevormd wordt door wat ‘hoort’ en ‘moet’, begin je in deze tijd zulke aannames te bevragen.

Je verlaat gebaande paden en veilige kaders om het leven opnieuw te ontdekken vanuit je eigen ervaring. Op die manier word je iemand, in plaats van een kopie. Je ontdekt na een fase van experimenteren wat je wilt meenemen uit je opvoeding en wat je achterlaat omdat het je leven niet dient.

Een oeroud motief: vertrek uit het bekende

Het huis, je stad en vaderland verlaten is een oeroud motief dat diep verweven is in bijna alle verhalen die we kennen. De literatuur- en godsdienstwetenschapper Joseph Campbell is bekend van zijn analyse van duizenden verhalen en mythen die aan de basis liggen van onze cultuur. Hij ontdekte een steeds terugkerend patroon: dat van de held die op reis gaat.

Van de Odyssee tot The Matrix, en van The Lord of the Rings tot de meeste verhalen in de bijbel: telkens zien we dat iemand de bekende wereld verlaat, persoonlijk geroepen door iets dat roept uit het onbekende.

De structuur van de reis van de held

Het basispatroon van de heldenreis gaat als volgt: de hoofdpersoon voelt een innerlijke roeping om op weg te gaan uit het bekende, maar aarzelt. Na hulp van buitenaf wordt de eerste drempel overwonnen en gaat de held op reis naar het onbekende. Verschillende vormen van beproeving, twijfel en confrontatie volgen.

Het moment van persoonlijke transformatie is vaak een absoluut dieptepunt op die reis, waar thema’s als (symbolische) dood, verlies en overgave een grote rol spelen. Door deze ervaring van diepte en overgave transformeert de held en vindt er verzoening plaats. Daarna keert de held terug naar de gewone wereld: enerzijds als dezelfde maar anderzijds als een vernieuwd persoon. Iemand die iets meebrengt uit het avontuur en dat deelt met degenen die achterbleven.

Bijbelse roepingen: Trek weg uit je land

De Bijbel staat als verzameling van verhalen bol van het patroon van de heldenreis. Denk aan Abraham: “Trek weg uit je land, verlaat je familie, verlaat ook je naaste verwanten.” (Genesis 12:1); Mozes: “Ga naar de farao, want Ik wil dat jij mijn volk […] uit Egypte weg leidt.” (Exodus 3:10), en bijvoorbeeld Petrus ““Kom, volg mij […]” “Ze lieten meteen hun netten achter en volgden hem.” (Matteüs 4:19-20). Het zijn onuitputtelijke verhalen die ons kunnen inspireren en aanmoedigen op weg te gaan. Een weg die uniek is voor elk persoon en een weg waarvan ons belooft wordt dat als we die gaan, we kunnen rekenen op hulp en bijstand op onverwachte momenten. En het vergt slechts één ding: gaan vanuit het bekende naar het onbekende. Je hart, je dromen, dat waaraan je denkt op momenten dat je alleen bent: dat kan je de weg wijzen.

Ga op weg!

En wat is een krachtigere manier van op weg gaan, dan door letterlijk je vaderhuis, familie en het bekende te verlaten en op jezelf te gaan wonen in een nieuwe fase van je leven. Dan wordt je geconfronteerd met nieuwe uitdagingen, met andere manieren van leven die je kunnen inspireren, met nieuwe muziek, keukens, kledingstijlen, overtuigingen, religies en kennis.

Mocht je om wat voor reden dan ook niet letterlijk je vaderhuis kunnen verlaten, doe het dan tenminste innerlijk. Ga in je eentje op pad, op date met jezelf naar een museum of andere stad. Ga eens zelf op reis; wandelen of liften is goedkoop en gegarandeerd een onvergetelijk avontuur. Ga eens naar een bijeenkomst van een andere levensovertuiging, trek eens iets anders aan, kook eens iets anders voor je ouders.

Misschien denk je dat dit leuk en aardig is voor geboren helden, maar dat dit niks voor jou is. Maar de beweging zelf is al genoeg. Elke keuze waarin je iets ouds loslaat. Elke stap waarin je iets nieuws toelaat. Elke keer dat je luistert naar wat van binnen roept.

Verlaat hoe dan ook de bekende wereld en ga op reis. Laat controle los en leer vertrouwen op het avontuur en het Leven zelf.

Loop jij zelf met een levensvraag rond? Mail die dan naar [email protected] en wie weet… misschien beantwoordt Mathieu binnenkort wel jouw vraag.

Mathieu van Kooten studeerde filosofie en theologie in Rotterdam en Edinburgh en werkt als interim-bestuurssecretaris in de publieke sector. Daarnaast volgt hij de opleiding Spiritualiteit & Zingeving (richting Geestelijk Begeleider) aan de Academie voor de Geesteswetenschappen. Hij heeft een brede interesse in thema’s rondom spiritualiteit, zingeving, filosofie, maatschappij en theologie, en zoekt steeds naar verbinding tussen diepgaande inzichten en de praktijk van het dagelijks leven. Een periode van meeleven in een benedictijns klooster wekte in hem een blijvende fascinatie voor de vraag hoe de wijsheid van kloostertradities kan worden vertaald naar de huidige tijd. Vanuit die zoektocht leeft hij tegenwoordig in klooster Nieuw Sion, een neo-monastieke woongemeenschap in Diepenveen.