Kerk in de zomer

Kerk zijn in de zomer – de kerk heeft geen vakantie…, maar kan wel, juist in de vakantietijd, anders aanwezig zijn. In deze bijdrage vijf heel verschillende verhalen over hoe de kerk er in de zomer is…

Kerk op vakantie

Leven als God in Frankrijk

In Frankrijk staan veel kerken, maar helaas vooral als monument. Goed om er een kaarsje aan te steken. Die kerken zijn overwegend Rooms-Katholiek, maar er zijn ook gebieden in Frankrijk waar protestantse kerken zijn. Zo’n gebied is de Drôme in Zuid-Frankrijk, waar wij al meer dan 35 jaar komen. Het is het gebied van de Hugenoten. In ons dorp is een groot deel van de bewoners lid van de protestantse kerk, maar ze komen bijna nooit. Er is al 20 jaar geen predikant en de kerk is toegevoegd aan een klein stadje op drie kwartier rijden, waar de gemeente nu ook vacant is.

De situatie nu

In het dorp (La Motte-Chalancon) is eens per maand een kerkdienst en in de zomervakantie iedere week. Met Pasen hadden we een dienst met slechts 7 bezoekers. De voorganger is één van de gemeenteleden en soms komt er een dominee van ver. Ondanks het geringe aantal gaan we er nog graag naar de kerk. Het zijn altijd mooie diensten en we voelen een band met onze Franse medegelovigen. Zij houden vol en wij doen mee.

Kerk in de zomer met Nederlanders

Al jarenlang vertaal ik in de zomer iedere week de preek en vat hem samen. We doen dan de lezingen in het Frans en in het Nederlands en na de preek geef ik de samenvatting. Op de vier campings in ons dorp hangen we affiches op. Zo hebben we mooie diensten met soms meer dan 30 Nederlanders. Het valt dan wel op, dat de leden van de PKN minder de moeite nemen om te komen. Zij nemen ‘vakantie’.

Contacten en vriendschappen

Na de kerkdienst is er meestal een praatje met de landgenoten. Steevast vragen ze dan of ik dominee ben. Nee, ik was leraar, waarop ze zeggen: docent Frans zeker? Nee, het was wiskunde… Vaak nodigen we mensen uit om even een kop koffie te komen drinken bij ons huis; daar worden vaak goede gesprekken gevoerd en zijn vriendschappen voor het leven begonnen.

Ook zoiets doen?

Natuurlijk spreek ik redelijk goed Frans na al die jaren, maar toch is het makkelijker dan je zou denken. Je kunt contact leggen met de plaatselijke kerk en reken er maar op dat ze enthousiast zijn. En vertalen gaat tegenwoordig makkelijk via Google.

De Boshut

Graag vertel ik wat ‘de Boshut’ in Zoutelande is en wat daaromheen allemaal gebeurt.

De Boshut is een houten gebouw op een grasveld in het bos, te bereiken via de Duinweg in Zoutelande. In de zomer hebben we een team van vier tot zes jonge mensen in de leeftijd van 18 tot 25 jaar – of meerdere teams – dat in de Boshut logeert. Die jongeren organiseren twee weken lang, elke doordeweekse dag, in de ochtend en in de avond, activiteiten voor kinderen.

In de ochtend wordt er een Bijbelverhaal verteld of uitgespeeld en daarna wordt er meestal iets geknutseld en/of worden spelletjes gedaan. Het ochtendprogramma is geschikt voor kinderen t/m groep 7 van de basisschool.

’s Avonds vinden er vooral spelactiviteiten plaats, zoals levend Stratego, een vossenjacht, ‘de alleskunner’ of een spel op het strand. Het avondprogramma is geschikt voor wat oudere kinderen, ongeveer tot een jaar of 14. De teamleden doen dit alles vanuit een christelijke achtergrond en vooral in het ochtendprogramma speelt het christelijk geloof een rol. We proberen de kinderen zo op een positieve manier iets mee te geven van de Bijbel en het christelijk geloof. Het mooie is, dat we als Boshut-commissie zien, dat veel kinderen jaarlijks terugkomen en dat ze een band opbouwen met de teamleden. Een groep kinderen komt zelfs de teamleden nog uitzwaaien als hun periode er weer op zit.

De Boshut-commissie is een groep vrijwilligers, die de teamleden ondersteunt en ervoor zorgt, dat het gebouw gebruiksklaar is en dat er voldoende materiaal aanwezig is om te knutselen en dergelijke.

Verder worden in het zomerseizoen 8 kerkdiensten bij de Boshut gehouden. Daarvoor worden verschillende predikanten gevraagd. Ook het team zelf verzorgt één kerkdienst. Bij mooi weer worden de diensten buiten gehouden, dat geeft toch wel een bijzondere sfeer. Voor en na de diensten staat er koffie, thee en limonade klaar, met de laatste jaren zelfs eigengebakken koekjes erbij. Tijdens die momenten ontstaan er vaak ook mooie gesprekken en menig bezoeker blijft nog wat langer napraten op het veld.

Vorig jaar hebben we als Boshut ons 60-jarig jubileum gevierd, een mooie mijlpaal!

Ik hoop en bid dat dit werk nog vele jaren zo door mag gaan, want het geeft mij veel energie en ik weet dat er, met mij, meer mensen zijn, die elk jaar weer uitkijken naar de kerkdiensten rondom de Boshut!

Keiland

Wie vanaf de boot aankomt op het groepskampeerterrein van Staatbosbeheer, vlakbij West-Terschelling, waar Keiland plaatsvindt, krijgt – na een warm welkom – het verzoek de tent ‘haring aan haring’ op te zetten. Want zo passen er meer mensen op het terrein en blijft er ook nog ruimte over om aan lange tafels samen te eten, of een spelletje Kubb te doen.

Er is ruimte voor creativiteit in de vieringen, waar niet gepreekt wordt, maar gezongen, verteld, gespeeld, gedanst en waar het ook een hele poos stil kan zijn. Er is ruimte voor creativiteit in de workshops, die vier ochtenden aangeboden worden, om te tekenen, sporten, mediteren, bibliodrama te doen, enz. Kinderen en tieners hebben hun eigen programma in de ochtenden.

Keiland is een weekje lekker dicht op elkaar zitten, terwijl er tegelijk heel veel ruimte is, letterlijk en figuurlijk. Keiland is zeven dagen lang een mix van kunstzinnige workshops, gebedsvieringen, elkaar ontmoeten en genieten van het eiland, al meer dan 15 jaar lang. Een week Keiland heeft iets kloosterachtigs, geïnspireerd door Taizé, het lijkt een beetje op een festival of je kunt het een kamp voor groot en klein noemen.

Er is vooral ruimte: de letterlijke ruimte van het eiland: de duinen, het strand, het bos. Er is ruimte voor jong en oud; er zijn weinig plekken waar alle generaties zo serieus meedoen als tijdens de Keilandweek. In de kerktent, tijdens de vieringen in de ochtend en avond, kruipen babies rond, zitten kinderen en ouderen op de grond, spelen twintigers een Bijbelverhaal uit, en danst wie lopen kan (van 0 tot 80) elke ochtend struikelend en wel in het rond.

Er is ruimte en tijd om met wat afstand naar het dagelijks leven te kijken, nieuwe moed en energie op te doen of dingen op een rijtje te zetten.

Er is ruimte voor wie ‘anders’ is, alleengaand is, een beperking heeft, of tot de lhbtiq+gemeenschap behoort, en daardoor is ‘anders’ juist heel gewoon in deze pop-up gemeenschap.

Er is ruimte waarin je verbinding kunt ervaren; wachtend voor het toiletgebouw, aan een tafel etend met je buren, bij het kampvuur, zingend in de kerktent, samen op de fiets over het eiland en in een workshop, waarin je iets doet wat je niet eerder deed.

Keiland is vrolijke vroomheid met ruimte voor zoekers en mensen die niet weten óf ze wel geloven. Met muziek van Keiland kun je via het youtube-kanaal kennismaken en er is een boekje te koop: ‘Zing de Zee, liedjes van Keiland’. Elk jaar steken er weer mensen de Waddenzee over om voor het eerst mee te doen; jij bent ook welkom! 

Diaconale werkvakantie in Hongarije

Het is half zeven ‘s morgens. Mijn telefoon maakt me wakker. Mijn hoofd en lijf werken nog niet mee. Het was gisteren een zware dag én het was nog lang gezellig. Ik vraag me af, waarom ik hier ook alweer voor gekozen heb.

Dan sta ik op en maak me klaar. Drie uur later help ik met volle inzet mee. We bouwen een douche bij het huis van een vrouw en haar dochter. Als ik zie wat dat voor hen betekent, weet ik weer waarom ik een week van de zomer doorbreng hier in Hongarije.

Al jaren vertrekt een groep tieners (15+) en leiding vanuit Kapelle-Biezelinge naar het dorpje Tapiobickse in Hongarije. Hier werken Michel en Janet van Boxtel, ook uit Zeeland afkomstig, vanuit hun stichting Embrace. Hun doel is nieuwe kansen en een beter leven te creëren voor daklozen en de allerarmsten. Ze werken vanuit hun basis in en om Tapiobicske en onder daklozen in Boedapest. De hulp is vanuit christelijke identiteit en juist daarom voor iedereen die dat maar nodig heeft.

Een belangrijk deel van hun werk ligt in het ontvangen van groepen. Door het jaar heen doen zij daar veel zelf. Vooral in de zomer komen Nederlandse groepen. Op het eerste gezicht komen zulke groepen ‘geven’ – ieder naar zijn talent. Wij zijn als groep niet de allerbeste klussers. Daarom organiseren wij bijvoorbeeld een kinderdag. De fietsenmaker, die meegaat, repareert talloze fietsen. Zelf heb ik mogen voorgaan in Korall Church, in de kerkdienst met en voor daklozen in Boedapest.

Ik vond de klussen vaak confronterend. Door de bizar armoedige omstandigheden waarin mensen leven. In de EU, niet ver bij Nederland vandaan. Maar ook door hoe uitzichtloos de armoede lijkt. Zeker voor daklozen en voor de Roma-bevolking. Kunnen wij hier met een groepje Nederlandse tieners echt iets betekenen, wat deze mensen zélf niet kunnen? Helpt wat wij hier komen doen mensen echt verder? Zijn het niet maar wat druppels op een gloeiende plaat?

Gelukkig benadrukken Michel en Janet altijd: een goed gesprek met mensen waar je helpt, gaat vóór de klus. Het zijn dus niet de klussen die we komen doen, die hier het échte verschil maken. Het is zelfs niet ons ‘medelijden’ – of zoiets. Het is, dat we elkaar zien als door God geliefde mensen, die waardig mogen leven. Dat is ook de basis van elke kerkdienst in Korall Church: You are loved. Ik zie de daklozen dat be-amen én ik zie de tieners dat ook ontdekken. Dat is me die zomerweek wel waard!

Vakanties met aandacht

Wilt u er eens een weekje tussenuit en onbezorgd genieten van vakantie? Maar mét de zorg die u thuis gewend bent? Het Vakantiebureau biedt zorgvakanties en seniorenvakanties aan. Geniet van een verblijf in één van de zorghotels in Nederland: in Doorn, Wezep of Ermelo, of een vaarweek op het schip de Prins Willem-Alexander.

Veel mensen zijn nog niet bekend met zorgvakanties van Het Vakantiebureau. Voor gasten kan de stap naar een vakantieweek soms groot zijn. Ze zien op tegen het onbekende of zijn bang te veel zorg nodig te hebben. Maar ook potentiële vrijwilligers kunnen drempels ervaren. ‘Is het wel wat voor mij?’ en ‘Wat kan ik verwachten?’ Het is fijn als deze drempels kunnen worden weggenomen door mensen, die uit eigen ervaring kunnen spreken.

Drempels wegnemen

Ik ga al vele jaren één week in het jaar als vrijwilliger naar Doorn. Eerst naar het FD Roosevelt-huis en nu naar Nieuw Hydepark. Ik werd destijds als 20-jarige gevraagd door de dominee van mijn gemeente. Ze zochten toen jongeren om te helpen. Een zorgopleiding heb ik niet, ik werkte toen als technisch monteur bij PTT Telecom. Die eerste week heeft een dusdanige indruk gemaakt, dat ik ruim 40 jaar later nog steeds meega.

De vakantie is voor de gasten een geweldige week. Ze worden op alle mogelijke momenten verzorgd en terzijde gestaan door kundige vrijwilligers. Allerlei activiteiten worden ondernomen. Wandelen in de prachtige omgeving, op de duo-fiets rondrijden, uitstapjes naar Doorn of Driebergen, spelletjes doen, maar ook gezellig praten en natuurlijk lekker eten met elkaar! Aandacht voor de gasten is het belangrijkste!

Fijne gesprekken

Tijdens al deze activiteiten is er alle ruimte om met elkaar te praten over koetjes en kalfjes, maar ook over diepere zaken, zoals het persoonlijk geloof. Alle twijfels en zorgen, die er soms zijn, over het einde van het leven hier op aarde en wat er daarna komt. In de week dat ik meega, is er ook een kerkdienst met de Viering van het Heilig Avondmaal. Dit wordt door veel gasten heel fijn gevonden. Velen van hen zitten ‘s zondags aan de kerkradio of -TV. Enkelen hebben de mogelijkheid van een huisviering. Maar hier is het een gezamenlijke viering met de hele groep.

De vakantieweek is niet alleen voor de gast fijn. Ook de mantelzorger thuis kan een weekje op adem komen. Voor veel gasten begint de week wat onwennig en vreemd, maar aan het eind van de week zijn we één grote familie. De zaterdag van het afscheid is dan ook altijd emotioneel. Moe, maar voldaan ga ik dan naar huis in de wetenschap, dat de gasten een fijne vakantieweek hebben gehad. En als zíj tevreden zijn, is voor míj de week ook geslaagd en kijk ik uit naar een nieuwe week in het volgende jaar.

Hulp Diaconieën

Voor het mogelijk maken van zorgvakanties ontvangt Het Vakantiebureau steun van de diaconieën van lokale kerken. Dat is ook hard nodig. Diaconieën kunnen op verschillende manieren helpen: door mensen met een zorgbehoefte aan te melden als gast, door te collecteren en/of een donatie te doen. Of door vrijwilligers aan te dragen – het grootste deel van alle 1400 vrijwilligers komt uit plaatselijke kerken. De diaconie van de plaatselijke kerk is dus onmisbaar voor het diaconale werk van Het Vakantiebureau!