Menu

Premium

Kringviering: Een & Twee

Thema: Eenzaamheid

Beoogd gebruik: kringviering of huiskamerviering

Zie ook

Register kringvieringen

Downloads

Dit bestand in Word

Overwegingen bij het thema en de keuze van de teksten

Ik heb teksten, gedichten en liederen gekozen die mensen kunnen bevestigen in hun eenzaamheid. Wat wij pastoraal (in ieder geval) aan eenzaamheid kunnen doen is mensen ‘op verhaal laten komen’ – dat is dus het doel van het samenzijn.
De verbinding met geloof is er via de Psalm: dat het verhaal van eenzaamheid van alle tijden/mensen is en dat God altijd stand houdt, ook al voel of zie je dat niet.
De verbinding met het leven van alle dag: dat het delen van je verhaal heilzaam kan zijn.

Liturgie

Opening

Met een stukje klassieke muziek:
Solitude – Johann O:son Braa, of

River flows in you – Yiruma

Welkom

Wees welkom in dit onvolkomen en kwetsbare bestaan, waarin er voor iedereen een plek is; voor mensen, voor zielen, eenzaam of niet; voor u, voor mij, voor ons….

Licht

Drie kaarsen aansteken (aan het licht van de Paaskaars) en daarbij uitspreken dat dit het eeuwige goddelijke licht is, dat in ons en om ons heen is, voor

  • Ons, zoals we hier zijn

  • Eenzame mensen

  • Eenzame zielen

Zingen

  • ‘Wij keren ons naar binnen’, lied 164: 1, 2 (Zingenderwijs – Kok Kampen 2003)

  • Alternatief: ‘Heer, die mij ziet zoals ik ben’, lied 139: 1, 2 (NLB) of
    ‘Zo vriendelijk en veilig als het licht’, lied 221 (NLB)

Gedicht

Inleidende tekst:
Het gaat vandaag over eenzaam zijn. Eenzaam is eigenlijk een vreemd woord. Het bestaat uit twee delen: ‘een’ en ‘zaam’. En bij dat woord zaam denk je al snel aan samen. In je eentje samen zijn –dat is moeilijk. Zaam komt dan ook niet van samen, maar geeft aan dat er ergens ‘veel van is’. Dus eenzaam betekent dat ‘het in je eentje zijn’, ‘het alleen zijn’, veel is, of veelvuldig. En dat kan heel verdrietig zijn.

We lezen een gedicht van Toon Tellegen , over hoe het kan voelen om eenzaam te zijn:
Ik werd geboren (uit: Een langzame val – Querido, 1991)

Delen

Zijn er gedachten of gevoelens die nu geuit willen worden?
(Zonder dat men op elkaar reageert; alleen degene die de bijeenkomst leidt, kan pastoraal reageren.)

Luisteren

Solitaire – Auguste Léon ( ook te vinden op Spotify)

Bijbel lezen

Inleidende tekst: We lezen vandaag uit een Psalm. De Psalmen lezen voor mij als gedichten van mensen over het echte leven – soms vrolijk, soms verdrietig; soms eenzaam.
Zo lezen we de verzen 7 en 8 uit Psalm 102:

Ik ben als een uil in de woestijn,
een steenuil in een verlaten bouwval,
slaap ken ik niet, ik ben eenzaam als een vogel op het dak.

Overdenking

(zie onder)

Zingen

Lied van de eenzaamheid
(melodie: O, Heer die onze vader zijt – tekst: Helene Westerik)

Zo samen hier te kunnen zijn
in eigenheid mijzelf.
Zoekend de weg waarheen te gaan,
soms zo alleen in mijn bestaan.
Mijn ziel doet mijn verhaal.

Zo samen hier te kunnen zijn
in eigenheid mijzelf.
Met alle onrust in mijn hart,
gedeeld verdriet is halve smart.
Mijn ziel deelt mijn verhaal.

Zo samen hier te kunnen zijn
in eigenheid mijzelf.
Met alle vragen die ik stel,
de Stille Stem die hoort mij wel.
Mijn ziel vertelt ‘t verhaal.

Zo samen hier te kunnen zijn
in eigenheid mijzelf.
Waar Geestervaring leven doet,
door mens, een hand, een warme gloed.
Mijn ziel komt op verhaal.

  • Alternatieven:
    Lied 259: 1,3 (NLB), Lied 265 (NLB) Lied 904: 1, 5 (NLB) of Lied 942: 3 (NLB)

Moment voor gebeden en eigen gedachten

We zijn een moment stil voor onze eigen gebeden en gedachten, voor onszelf of voor iemand anders.

(stilte)

Ze zijn gehoord – onze gebeden, wensen en verlangens – ze zullen hun weg vinden naar onze ziel of die van een ander, om daar te helen wat geheeld kan worden, om daar vertrouwen te vinden op God als die grote kracht tussen hemel en aarde, die zijn mensen als het werk van zijn handen nooit los zal laten.

Mag dat ons sterken om zo ook voor elkaar de handen van God te zijn; door nabij te zijn in elkaars eenzaamheid en door elkaar steeds maar weer te zoeken, en te luisteren naar dat wat verteld wil worden.

Amen

Luisteren

Are you lonesome tonight – instrumentaal : André Rieu (ook te vinden op Spotify – the 50 greatest love themes)

Zegen

Naar eigen keus.

Overdenking

Lieve mensen,

Ooit zag ik een hele korte uitzending op tv over een eenzame man

hij ging bij niemand langs;

er kwam niemand bij hem langs.

Hij belde niemand;

niemand belde hem.

Zijn dag bestond uit het schrijven van brieven –

aan mensen in het buitenland.

Hij vertelde in die brieven over Nederland en dingen die daar dagelijks gebeuren.

En elke dag, aan het einde van de middag,

ging hij naar buiten –

om de brieven op de post te doen.

Hij kreeg ook brieven terug –

en zo vormden het schrijven en ontvangen van brieven zijn contact met mensen.

Was hij eenzaam, zo vroeg men hem?

Ja, dat wel, en ook wel verdrietig,

maar hij redde het;

door die brieven.

Ooit was ik op een feest met veel mensen –

allemaal mensen die ik kende.

Het was een leuk feest,

met muziek, geanimeerde gesprekken en gelach.

Ik liep even naar buiten; naar de tuin –

het was een mooie avond.

Kijkend naar de maan en de sterren overviel me ineens een enorm gevoel van eenzaamheid;

ik voelde diep van binnen dat,

wie of wat er ook om je heen is,

ik – een mens – uiteindelijk helemaal alleen is –

in leven en in sterven.

En of dat erg is?

Mijn antwoord is tweeledig:

soms kun je er niet tegen,

tegen die eenzaamheid diep van binnen;

en soms geeft het ook rust.

Een uil in de woestijn –

ja, zo kan het voelen –

een uil die alleen maar in het donker goed ziet;

in de uren van de nacht –

als de anderen slapen.

Rondvliegen in de woestijn –

in het niets – alleen maar zand,

dorre vlakte – van alles en iedereen verlaten.

Als een vogel op het dak –

hoog boven het leven uit –

los van alles wat er beneden gebeurt –

geen deel uitmaken van alles waarin alle andere mensen zich gelukkig lijken te voelen.

Alsof je op het dak zit,

met je ziel onder de arm;

je gedachten doelloos rondvliegend.

De ladder is weggehaald.

Waardoor jij niet naar beneden kunt en niemand naar boven kan.

Kennen we dat?

Herkennen we ons in de verhalen en de geschetste beelden?

Eenzaamheid is er meer dan we denken –

en ook bij veel meer mensen dan we denken.

We praten er niet zo makkelijk over;

misschien ook wel omdat het moeilijk is om er woorden voor te vinden,

om uit te leggen hoe het voelt.

Zeker als je wilt uitleggen dat het soms méér is dan het gevoel ‘van alleen zijn’ of ‘er alleen voor staan’.

Wat voor mij dan troostend werkt,

is te weten dat het zo menselijk is;

eenzaamheid…

en dat je elkaar daarin dus kunt vinden…

Zoals in het volgende verhaal:

Er was eens een jongetje bij wie op een dag een pinguïn voor de deur stond. Hij keek zo verdrietig, dat het jongetje dacht dat hij was verdwaald. Dus besloot hij hem te helpen de weg naar huis te vinden.

Maar wie het jongetje ook vroeg: niemand wist waar de pinguïn vandaan kwam. Die avond viel hij van teleurstelling pas laat in slaap. Hij wilde de pinguïn helpen, maar hij wist niet hoe.

De volgende morgen ontdekte hij in een boek dat pinguïns op de Zuidpool leven.

Hij besloot zelf met de pinguïn naar de Zuidpool te roeien. Ze roeiden heel veel dagen… en nachten…. tot ze bij de Zuidpool kwamen. Het jongetje was heel blij, maar de pinguïn zei niets. Het jongetje zei hem gedag en roeide weg. Maar toen hij omkeek, stond de pinguïn hem heel verdrietig na te kijken.

Het was een beetje vreemd om alleen te zijn. En hoe langer het jongetje nadacht, hoe beter hij begreep dat hij een grote fout maakte. De pinguïn was niet verdwaald. Hij was eenzaam! Snel draaide hij zijn bootje en roeide zo hard hij kon terug naar de Zuidpool. Maar hij kon de pinguïn nergens vinden. Verdrietig ging hij terug naar huis. Maar toen zag het jongetje iets in de verte… En toen hij dichterbij kwam zag hij dat het een klein bootje was, met daarin de pinguïn, op weg naar hem!

Het verhaal is ontleend aan Laat me niet alleen van Oliver Jeffers (Ten Have, 2005). Dit is een zeer sterk ingekorte en licht bewerkte versie.

Zo vonden ze elkaar – in hun eenzaamheid.

In het elkaar nabij zijn in eenzaamheid,

door te vertellen én te luisteren,

zonder alles maar direct op te willen lossen,

het is dáárin dat ik de andere woorden van Psalm 102 lees:

over God als die altijd aanwezige kracht tussen hemel en aarde,

ook al voel je dat niet, of niet altijd:

‘Vóór alle tijden hebt u de aarde gegrondvest; de hemel is het werk van uw handen. U houdt stand’.

Laten wij zo, zeker ook in onze eenzaamheid,

proberen om voor elkaar een hemel op aarde te zijn.

Amen.

Wellicht ook interessant

Nieuwe boeken