Zelfverloochening als zelfontplooiing
Wir müssen durch viel Trübsal
Het woord ‘zelfverloochening’ is in de andere bijdragen al enkele keren ge- vallen. Dat gebeurde soms met de suggestie dat we het in de kerk liever over ‘zelfverloochening’ hebben dan over ‘zelfontplooiing’. Nu biedt de traditie daar ook genoeg aanleiding toe. De grote Bach, bijvoorbeeld, heeft in minstens twee van zijn kerkcantates voor de derde zondag na Pasen (Jubilate!) de tekst getoonzet dat wij ‘durch viel Trübsal in das Reich Gottes eingehen’ moeten (Handelingen 14:22, BWV 12 en 146). Ook al is het Pasen geworden: een christen wordt er op deze zondag met de neus bovenop gedrukt dat het volgen van de Heiland, het binnengaan van het Koninkrijk, door de diepte heen gaat: achter Jezus aan zul je je kruis moeten dragen (Markus 8:34).1 Een ander Paasfeest bestaat niet. Herman Paul wees al op de tekst die de evangelisten meer dan eens hebben overgeleverd, de tekst die volgt op dat bijbelvers over kruisdragen: ‘Wie hun leven (hun psuchè) willen behouden, zullen het verliezen; maar wie het verliezen om [Christus] en de vreugde- boodschap, zullen het behouden’ (Markus 8:35).Het is misschien een al te automatische reflex om deze teksten in de strijd te gooien wanneer het gaat over ‘zelfontplooiing’. ‘Zelfontplooiing?’ wordt er dan geroepen: ‘De Bijbel vraagt om zelfverloochening! Dat is heel wat anders, het evangelie leert je niet te kiezen voor je eigen belang, maar je eigen belangen waardeloos te vinden, het vraagt je zelfs tegen je eigen belangen in te ontwikkelen!’
