Systematische theologie

Tot lang na de Reformatie heerste de opvatting dat de kerkhervormers, Luther incluis, volledig in gebreke waren gebleven op het gebied van de missionaire actie en zelfs ook ten aanzien van de missionaire opdracht van de kerk. Gustav Warneck, de vader van missiologie als een theologische discipline, schrijft in 1906 dat dit zo is omdat ‘fundamentele theologische inzichten hen hinderden om hun daden, maar zelfs ook hun denken, een missionaire richting te geven’. Totdat Lutheronderzoekers ‘des hervormers schrijven’ nog eens nader gingen bestuderen.

Over het gezag van de Bijbel wordt flink gediscussieerd. Bijbelteksten worden verschillend gelezen en geïnterpreteerd. Tegelijk wordt veelal toch gesproken over een heilig boek en Gods woord dat houvast biedt en richting wijst. Hoe kunnen we de Bijbel in onze tijd en wereld als bron van inspiratie en gezaghebbend geschrift blijven lezen en verstaan?

Bij het kerkelijke begrip ‘tucht’ krijgen we al gauw een nare smaak in de mond. Is dat terecht? Hoe zouden we het naar de bedoeling kunnen verstaan?

De Kerkorde van de Protestantse Kerk is gewijzigd. Per 1 mei werden de classes samengevoegd tot 11 grote, per 1 september worden daar 11 classispredikanten aan toegevoegd. Wat wordt hun taak en bevoegdheid? Wat merken gemeenten daarvan? En de predikanten en kerkelijk werkers? Eén van hen legt het uit…

Veel Nederlanders denken bij ‘kerk’ aan een gebouw, zondagmorgen en een priester of dominee (als ze het onderscheid nog weten). De kerk is daarnaast een instituut, en ‘instituten’ hebben geen goede naam. De beelden over de kerk zijn ook nogal eens negatief: knellende regels, oordelen, (machts)misbruik.

Handen wassen: het is erg belangrijk deze huidige corona-crisis. Ook in de tijd van de Bijbel was hygiëne van belang. Waarom waste Jezus zich dan niet?

In juli 2016 stond in dit tijdschrift (229-239) een bijdrage van Frits de Lange, die terugging op een lezing voor een minisymposium over het post-theïsme. Een kortere versie hiervan verscheen op 11 juni 2016 in de weekendbijlage van het dagblad Trouw. De Lange baseert zich voor zijn beschouwingen over theïsme en post-theïsme vooral op Peter Rollins, die zich ‘a/theïst’ noemt.

Als serieuze, protestantse jongeling kon ik enthousiast raken van een tekst als deze. Jezus pleit voor barmhartigheid en niet voor liturgische uiterlijkheden. Het gaat om de essentie en niet de buitenkant, om de inhoud en de intentie en niet om de vorm.

In een aantal gemeenten is het vinden van nieuwe ambtsdragers een probleem geworden. Er wordt naarstig rondgekeken wie geschikt of benaderbaar zijn om ouderling of diaken te worden. Maar om er een periode van vier jaar ‘voor te gaan’ vinden mensen bezwaarlijk. Vacatures blijven open.