Preview: Gakpo

Dit is het eerste deel van hoofdstuk 1 (p. 7-10)

Op de zijgevel van een pand aan de Frederiklaan in Eindhoven prijkt een muurschildering die het DNA van PSV in een beeld samenvat. Rechts Frits Philips, de man die niet alleen een club, maar ook een stad vormgaf. In het midden Heurelho Gomes, de doelman die PSV lang een gevoel van onoverwinnelijkheid gaf. En links Cody Gakpo, luid juichend, alsof hij net een bal in de kruising heeft gejaagd.

Het is een passende plek voor Gakpo’s portret: in Philipsdorp, de wijk die ooit werd gebouwd voor arbeiders van het bedrijf dat Eindhoven tot Eindhoven maakte. Het is de wijk waar hij opgroeide als voetballer en waar nog veel herkenbaar is van zijn vormende jaren. Een buurt waar migratie nooit een vreemd woord was; waar mensen uit India, Turkije, Marokko en Polen hun weg vonden naast gezinnen die al generaties lang PSV-supporter waren.

Initiatiefnemer Stef Rooijakkers sprak de stille hoop uit dat Gakpo ooit terugkeert bij PSV, en nodigde hem uit om de muurschildering zelf te komen bekijken onder het genot van een kop koffie. Het kleurrijke meesterwerk, gemaakt door gevelkunstenaar Gart Smits, trekt veel bekijks, met voorbijgangers die stilstaan om Gakpo’s beeltenis te zien schitteren naast de clublegende en de geliefde oud-keeper.

Toen Gakpo de muurschildering uiteindelijk kwam bewonderen, gebeurde precies wat je verwacht in een wijk waar iedereen elkaar kent. Een paar supporters verzamelden zich voor een foto, iemand riep iets bemoedigends vanuit een autoraam. Het is het soort alledaagse adoratie dat alleen ontstaat wanneer iemand ‘van hier’ is – en dat ook blijft, zelfs als hij elders miljoenenpublieken achter zich krijgt. Het is geen toeval dat juist in deze omgeving een speler als Gakpo tot bloei kwam. Hij was de belichaming van het Eindhovense idee dat je beter kunt worden door elke dag kleine stappen te zetten. Wie hem in zijn tienerjaren had gezien – lang, soms wat houterig, maar technisch begaafd en opvallend rustig aan de bal – had misschien niet voorspeld dat hij de Eredivisie zou domineren, laat staan dat hij later in een WK drie groepswedstrijden op rij zou beslissen of met Liverpool de Premier League-titel zou winnen. Maar wie zijn omgeving kende, wist dat niets hiervan toeval was.

Gakpo groeide op in een gezin waar sport en geloof vanzelfsprekend bij elkaar hoorden, en waar discipline nooit losstond van plezier. Zijn vader vertelde hem dat voetbal een kans kon zijn, maar nooit een garantie. Zijn moeder leerde hem wat verantwoordelijkheid betekende. ‘Jullie moeten het samen doen,’ hield zij hem en zijn twee broers voor – en daar gaven ze gehoor aan. Die ouderlijke lessen dragen nog altijd vrucht. Cody’s oudere broer is inmiddels zijn betrouwbare zakenvertegenwoordiger en Gakpo zelf is – ondanks al zijn uitzonderlijke individuele kwaliteiten – een teamspeler bij uitstek.

De jeugdopleiding van PSV herkende vroeg wat bij hem ontkiemde: een ongewone combinatie van fysieke kracht, techniek en kalmte, een speler die niet alleen een actie wilde maken, maar het hele spel wilde begrijpen. Terwijl generatiegenoten hun talent toonden in flitsen, probeerde Gakpo te doorgronden waarom ruimtes ontstonden en waarom sommige combinaties werkten en andere niet.

De stap naar het eerste elftal verliep minder spectaculair dan de buitenwereld soms denkt. Hij kwam niet binnen als wonderkind of als onmiddellijke ster, maar als een speler die zich elke week verder in de ploeg werkte; eerst bij invalbeurten, daarna in de basis, en uiteindelijk als aanvoerder. Wie hem toen zag, zag een speler die steeds het goede deed zonder te hoeven schitteren – al zou dat later toch komen. De doorbraak in 2021-2022 kwam niet door een doelpunt, maar door een opeenstapeling van volwassen wedstrijden.

De overstap naar Liverpool bracht hem in een andere wereld. Merseyside heeft net als Eindhoven een arbeidersziel, maar met opspattende emoties, grotere contrasten en een stadion dat ademt op een manier die geen enkele Nederlandse arena kan evenaren. De Premier League vraagt andere dingen dan de Eredivisie: snelheid, herhalingsvermogen, improvisatie onder druk, maar vooral een mentale stabiliteit – die Gakpo al jaren had ontwikkeld. De keuze om naar Liverpool te gaan was een voortzetting van zijn manier van werken. In een kleedkamer vol supersterren was hij opnieuw degene die observeerde, leerde, en pas daarna met overtuiging zijn plaats in het team innam.

De stap naar het eerste elftal verliep minder spectaculair dan de buitenwereld soms denkt

Onder Jürgen Klopp wisselde hij vaak van positie en van vorm. Soms speelde hij als linker aanvaller, soms als spits, soms als verbindende schakel. Onder Arne Slot, die in 2024 de ploeg overnam, werd zijn plaats duidelijker: een vaste waarde op de flank die ritme brengt, medespelers verbindt en bijdraagt aan de stabiliteit van het elftal. Zijn statistieken gingen omhoog doordat zijn rol voor het eerst scherp omschreven was.

Gakpo prees de club, de fans en de omgeving op Merseyside. ‘Het is een heel bijzondere plek. Het is natuurlijk een geweldig gevoel om elke dag naar buiten te gaan, te trainen en te doen wat je leuk vindt, en om elke dag beter te worden. Het is een voorrecht. Het is een heel bijzondere club, met fantastische mensen die hier werken, en geweldige supporters die ons bij elke stap steunen. Het is de hele omgeving: een geweldig team, een geweldige club en geweldige mensen, en natuurlijk mijn familie ook, en dat alles samen maakt het tot een thuis.’

De linksbuiten van Oranje schitterde al op het WK 2022 en het EK 2024. Nu wacht Amerika. Hij hoopt zich opnieuw op het wereldtoneel te laten gelden – als onderdeel van een Nederlands elftal dat eindelijk de wereldbeker zou kunnen veroveren. ‘Dat zou geweldig zijn. Dat is ook een doel waar we allemaal voor vechten. We hebben nu veel spelers die de topclubs bereiken, en dat geeft ons alleen maar meer kwaliteit en diepte in de selectie. Hopelijk brengt het ons komende zomer heel ver.’