Jezus wordt in het Marcusevangelie met hoge snelheid gelanceerd. Nauwelijks is Hij bij de Jordaan aangekomen of Hij wordt door Johannes gedoopt, de Geest daalt op Hem neer als een duif en er klinkt een stem uit de hemel die Hem ‘geliefde Zoon’ noemt – en direct hierna jaagt de Geest Jezus de woestijn in. Marcus houdt het tempo er daarna in: in één zin zegt hij dat Jezus veertig dagen op de proef gesteld wordt door de satan, dat Hij bij de dieren was en dat engelen Hem dienden. Daarna start Jezus razendsnel met zijn verkondiging.

In de veertigdagentijd volgen we Jezus op weg naar Jeruzalem, op weg naar Golgota. In deze periode leren wij als discipelen dat de weg naar de verheerlijking een weg door lijden en tegenstand is. Ware discipelen houden vast aan de hoop op verheerlijking, ook wanneer hun geloof op de proef wordt gesteld. Wouter Biesbrouck schrijft een preekschets over de verheerlijking op de berg.

De weken voorafgaand aan Pasen kunnen in de protestantse traditie op twee manieren worden aangeduid: als lijdenstijd of als veertigdagentijd. Die namen staan voor twee verschillende benaderingen, zo men wil ‘aanvaarroutes’, op weg naar Pasen. Beide routes leggen eigen accenten, zowel in theologisch opzicht als wat betreft spiritualiteit. Rein Bos vertelt over de ontmoeting van Jezus met de Samaritaanse vrouw.

Deze preekschets van Henk Post past in de veertigdagentijd. Een periode van soberheid en inkeer. De profeet Jesaja geeft aan dat vasten te maken heeft met je hart, met je daden van barmhartigheid.

Er zijn maar twee hoofdstukken in Exodus nodig om te laten zien waarom en hoe de slavernij meer dan enkel een feit is. Daar is in de Tora alleen een Farao voor nodig die Jozef niet kent, die van verloren zijn en gevonden worden niet weet en zich enkel hard kan opstellen om ‘zijn volk’ zogenaamd te beschermen tegen ‘die vreemdelingen’. Na de negen slagen op Egypte dreigt Mozes met de verschrikking van de tiende plaag, maar Farao luistert niet.

Met de aankondiging van de tiende plaag in Exodus 11 is de onwil van Farao om het volk te laten vertrekken duidelijk geworden. Hoofdstuk 12 is de keerzijde van dezelfde medaille: de radicale vernieuwing die de uittocht voor de zonen van Jakob-Israël betekent.

Lazarus’ opwekking door Jezus heeft een teken-karakter, een ander karakter dan Jezus’ opstanding. Het kan ter voorbereiding op Pasen goed gelezen worden om het reliëf dat Pasen vervolgens biedt, goed te doorleven. Rein Bos levert hiervoor een mooie preekaanzet.

Dit is de zondag van het ‘Heden hosanna, morgen kruisig Hem!’ (Liedboek Zingen en bidden in huis en kerk 2013, 556:5). Deze laatste zondag van de Veertig dagen heeft twee gezichten, want bijna letterlijk gaandeweg slaat de stemming rigoureus om. Eigenlijk is er op deze zondag sprake van twee vieringen die in de liturgische praktijk gecombineerd worden als opmaat voor het vieren van de Stille Week. Begonnen wordt er met de feestelijke gebeurtenis van Jezus’ intocht in Jeruzalem, gevolgd door een integrale lezing van het lijdensverhaal (Palm- en Passiezondag).

Vandaag is aan de orde de aankondiging van de tiende slag of plaag. Zonder de liturgie van Israël is deze tiende slag niet te begrijpen. In de joodse liturgie kende men het offeren van de eerstelingen van het land en de opbrengst daarvan. Alles is immers van de Eeuwige; daarom wordt een tiende van alles teruggegeven. Van het land bij het eerstelingenoffer van de gerst (Pesach) en de tarwe (Pinksteren), en van de dieren en de mensen – alleen moest bij de mensen de eerstgeborene worden losgekocht door het offeren van een dier.