Moeten we tegen natuurlijke theologie zijn?
Wat is het probleem? In de Nederlandse context is door christentheologen maar ook door christenfilosofen voornamelijk negatief gesproken over ‘de God van de filosofen’. Tegenover ‘de God van de filosofen’ plaatsten en plaatsen zij doorgaans ‘de God van Abraham, Isaac en Jacob’, of ‘de God van Pascal’ (immers, het was Pascal die in zijn Mémorial deze tegenstelling proclameerde), of ook: ‘de God van de bijbel’. Alvorens verder te gaan met de introductie van het onderwerp van dit artikel, wil ik reeds hier opmerken dat ik deze tegenstelling een ongelukkige vind. Want de suggestie die ervan uit kan gaan is dat er twee wezens zijn, twee goden, en dat de een de referent is van ‘de God van de filosofen’ en de ander de referent van ‘de God van Pascal’ en dat we voor de keuze staan om te leven met dan wel de ene, dan wel de andere God. Maar dit is misleidend. Er zijn geen twee goden. Wanneer we, onder ideale condities, een inventarisatie zouden willen maken van al datgene wat bestaat (dit is een van de taken van de ontologie), dan is het resultaat van de inventarisatie een lijst waarop is aangeven welke soorten van dingen in welke hoeveelheden bestaan. Op die ideale inventaris lijst valt o.a. te lezen: x-biljard elektronen, y-miljard H atomen, z-miljard menselijke personen, waarbij x, y en z natuurlijke getallen zijn. Er valt ook op te lezen: 1 God. Wanneer we aannemen dat dit inderdaad op de ideale inventarislijst staat (en op de epistemische vraag hoe we weten kunnen dat dit zo is, kom ik zodadelijk terug—het is de hoofdzaak van dit artikel) dan is het duidelijk dat er geen sprake kan zijn van een keuze die we zouden moeten maken tussen twee numeriek diverse goden; er is geen keuze tussen leven met de referent van ‘de God van de filosofen’ en de referent van ‘de God van Pascal’. Maar als er geen sprake kan zijn van een keuze tussen twee verschillende goden, waarover gaat de discussie aangaande ‘de God van de filosofen versus de God van Pascal’ dan wel?
