In Zoetermeer staan sinds 2005 twee religieuze gebouwen vlak bij elkaar, aan hetzelfde pleintje in de wijk Meerzicht: de moskee Al Qibla en kerkelijk centrum De Oase. Al Qibla is een moskee met een Marokkaanse achtergrond, De Oase een protestantse gemeenschap, onderdeel van een protestantse wijkgemeente in Zoetermeer. Beide buren hebben een goede verstandhouding en nemen deel in het InterLevensbeschouwelijk Overleg Zoetermeer (ILOZ).

Op Kerstavond 2018 deed ik onderzoek naar het begrip van Avondmaal in een gemeente van de Protestants Christelijke Batak Kerk (HKBP) in Jakarta. Er waren ongeveer duizend personen aanwezig voor de kerstviering, maar aan het Avondmaal, dat na de dienst wordt gehouden, namen maar tweehonderd mensen deel.

De komst van relatief grote aantallen vluchtelingen uit onder andere Syrië naar Nederland in 2015 leidde in dat jaar tot veel spontane activiteiten buiten en binnen de kerken. Veel mensen stonden klaar met spullen of openden hun kerkgebouw voor vluchtelingen. Na 2015 doorliepen veel vluchtelingen hun asielprocedure en begonnen een nieuw leven in een gemeente ergens in Nederland.

Tussen 23 februari en 1 maart waren de noordoostelijke stadswijken van New Delhi het toneel van geweld. De strijdende partijen waren hoofdzakelijk verdeeld langs religieuze lijnen en het geweld was gericht tegen de islamitische minderheid. De rellen kostten 53 personen het leven, waarvan twee derde moslim was. Uit ooggetuigenverslagen en filmopnames bleek dat de politie zich had geschaard achter de (hindoe-)geweldplegers. De gebeurtenissen uit die laatste week van februari 2020 moeten echter worden gezien in een breder historisch perspectief. De wortels van islamofobie en religieus fundamentalisme, inclusief geweldsuitbarstingen tegen minderheidsgroeperingen, moeten we zoeken in het koloniale verleden van India.

‘Media en politici laten ons vaak geen werkelijkheid zien, zij verkopen ons vooral een beeld van de ander. Zij zijn gebaat bij een ‘wij’ en een ‘zij,’ constateert spreker en schrijver Enis Odaci. ‘Door de ontmoeting kun je dat beeld met de verhalen van die ‘andere’ mensen nuanceren. De ontmoeting beschermt je tegen populisme.’

en van de meest populaire politici onder mijn Hongaarse vrienden in Roemenië is de in Nederland verguisde premier van Hongarije, Viktor Orbán. Wordt hij in Nederland afgeschilderd als een populist die het niet zo nauw neemt met Europese wetten en afspraken, voor veel Transsylvaanse Hongaren is hij degene die in Hongarije orde op zaken gesteld heeft en zijn rug recht houdt als het gaat om de traditionele Europese normen en waarden.

In Rusland verscheen de term populisme in 1878 in de vorm van Narodnichestvo. Het ontstond in de context van protest tegen de intellectuele elite die meende het Russische volk te leiden: zij zouden juist van het volk moeten leren.

Roma-gemeenschappen worden in Kroatië niet expliciet uitgesloten en openlijke discriminatie wordt veroordeeld, maar in het dagelijks leven is het duidelijk dat er veel vooroordelen zijn tegen zowel de Servische minderheid als de Roma.

Afgelopen februari, voordat de COVID-19-pandemie Italië en de hele wereld in haar greep hield, reisde ik over Sicilië. Ik deed dat samen met collega’s die werken met partners in Europa en het Midden-Oosten namens de Presbyteriaanse Kerk in de Verenigde Staten (PCUSA).