Jezus verandert water in wijn. Dit is het eerste wonder van de Heere Jezus wat beschreven wordt in het Evangelie van Johannes. In Johannes 2:11 staat: “Dit heeft Jezus in Kana, in Galilea, gedaan als eerste wonderteken; Hij toonde zo Zijn grootheid en Zijn leerlingen geloofden in Hem.” Dit is een ander ‘verschijnen’ dan bij de andere zondagen, omdat het voor het eerst toont dat de kracht van God aan het werk is in Jezus.

Een jonge vrouw ontdekt dat zij een speciale rol mag spelen bij de komst van de Redder naar wie zo lang is uitgekeken. Ze is daarom blij met God die haar laat zien dat Hij zich houdt aan zijn beloften en ze vertrouwt zich toe aan God. Het is de uitdaging om die blijdschap en dat vertrouwen naar voren te laten komen in de dienst.

Een oude priester heeft maandenlang in het isolement geleefd omdat hij niet kon spreken. Hij krijgt het woord als zijn zoontje geboren is en mag als profeet duidelijk maken welke rol zijn kind zal spelen om Gods volk gereed te maken voor de Heer.

Deze dag is voor veel mensen het hoogtepunt van het kerkelijk jaar. De geboorte van een kind roept vertedering op. De vermeende erbarmelijke omstandigheden waarin de geboorte plaatsvindt, versterken een gevoel van medelijden. Het is een jaarlijks terugkerende spanning hoe om te gaan met de kerkgangers die één keer per jaar komen, en in hoeverre je hen tegemoet moet komen – door de keuze van bekende liederen bijvoorbeeld. Hoogstwaarschijnlijk zijn deze onregelmatige kerkgangers al in de kerstnacht geweest, maar ook op de kerstochtend kunnen zij aanwezig zijn. Een musicus, zoals een fluitist of een trombonist, kan deze viering met bekende kerstmuziek een extra feestelijk tintje geven.

Deze zondag staan we stil bij Christus die verscheen aan de wijzen uit het oosten. De wijzen staan symbool voor de heidenen (de niet-Joodse volken). Ze volgden de ster en vonden het Kind. “Ze gingen het huis binnen en vonden het kind met Maria, Zijn moeder. Ze wierpen zich neer om Het eer te bewijzen (Matteüs 2:11)”. Dit wordt als een zeer belangrijke gebeurtenis gezien, omdat het aantoonde dat Christus niet alleen als de Messias voor het Joodse volk was gekomen, maar als de Koning van de hele aarde. Het feest van Driekoningen, dat in sommige tradities wordt gevierd, is hiervan afgeleid.

Deze zondag staat dus in het teken van de doop van de Heere Jezus. Deze gebeurtenis markeert het begin van de publieke verschijning van Jezus. In Matteüs 3:16-1  staat: “Zodra Jezus gedoopt was en uit het water omhoogkwam, opende de hemel zich voor Hem en zag hij hoe de Geest van God als een duif op hem neerdaalde. En uit de hemel klonk een stem: ‘Dit is Mijn geliefde Zoon, in Hem vind ik vreugde’. Met Zijn doop begint Jezus Zijn werk op aarde en zet Hij Zijn eerste stap op weg naar het kruis. Ook dit wordt als een belangrijke gebeurtenis beschouwd, omdat de Vader, de Zoon en de Heilige Geest alle drie tezamen in actie worden gezien.

We worden vaak aangemaand om zo volwassen mogelijk te zijn. Psalm 131 onderbreekt die gedachtegang, en brengt ons op het spoor dat het kinderlijke het hoogtepunt van geloven is, ook voor volwassenen. Zoals een peuter rust vindt in de armen van zijn moeder, zo mogen wij ons veilig weten bij God.

Kan dat wel: ‘Advent met Paulus’? Als we advent nemen als een voorbereidingstijd voor het kerstfeest, gedachtenis van de geboorte van Jezus, dan gaat dat amper of misschien helemaal niet. In de brieven van Paulus speelt Jezus als historische figuur vrijwel geen rol. Laat staan dat de apostel van de heidenen interesse zou hebben gehad voor geboorteverhalen. In ieder geval deelt hij daarover niets met zijn gehoor. Van verwachting is overigens volop sprake bij Paulus, en hoe! Bij hem is ondubbelzinnig sprake van een ongecompliceerde Naherwartung.

Jolande van Baardewijk schrijft deze preekschets voor Startzondag 2023. Het thema van de Protestantse Kerk in Nederland is: Ga mee! Deze preekschets is een handreiking voor een startzondag met gezamenlijke activiteiten en een bemoediging voor de start van het nieuwe seizoen.