Bijbelwetenschappen

Stel je eens voor dat je de leider bent van een gemeenschap die wordt gekenmerkt door interne conflicten. Als hoofd van de groep wordt er van je verwacht dat je bemiddelt tussen tegengestelde partijen en de schadelijke gevolgen van voortdurende strijd beperkt. Of je dat nu wilt of niet, je moet handelen en beslissen wat het beste is voor de gemeenschap. Maar misschien kies je een standpunt dat meer aansluit bij de opvattingen van bepaalde groepsleden, wat vijandig zou kunnen overkomen op de rest van de groep. In plaats van het probleem op te lossen, vergroot je het dan misschien juist. Daarbovenop hebben de beslissingen die je neemt consequenties voor hoe men naar je persoon en je levensbeschouwing kijkt.

Paulus had een nogal emotionele relatie met de gemeente van Korinte. Deze groep volgelingen van Jezus zag in hem de messias en was er met Paulus van overtuigd dat de komst van de messias een nieuwe tijd had ingeluid. Het was volgens hen het begin van het einde en anders dan nu was dat voor deze mensen geen negatieve boodschap. Sterker nog: door de komst van de messias zou God nu definitief de dingen op aarde naar zijn hand zetten. De volgelingen van Jezus in Korinte, bijeengebracht door Paulus aan het begin van de jaren 50 van de eerste eeuw, moeten een charismatische gemeenschap gevormd hebben. De Geest leefde onder hen en in hen, daar waren zij van overtuigd. De vrijheid van de goede boodschap, het evangelie van de komst van de messias, bevrijdde hen tot een leven in blijdschap. Niets leek te gek, alles kon.

De Bijbel is een theodicee, een meditatie over het probleem van het kwaad aldus de schrijfster. Ze ziet de Bijbel als een theologisch werk en niet simpelweg als een belangrijke tekst die fungeert als basis voor theologie.

‘Het gaat toch vaak over: hoe gaan we om met… en: moeilijk, moeilijk, moeilijk,’ vertelt redacteur Jetske Christoff Venema, die speciaal is aangetrokken voor dit project. ‘Dit boek kenmerkt zich door te kijken naar wat we kunnen leren van christelijke queers als onderdeel van Gods Schepping.’ Met name voor (christelijke) queers zou dit boek een verademing vormen, maar ook voor cisgender hetero christenen is dit de volgende stap. ‘Van accepteren naar vieren,’ benadrukt Venema. Een boek waarin inclusie de natuurlijke opdracht voor christenen vormt, als antwoord op de negatieve sociale norm die veel vaker een platform krijgt. Lees nu een gratis fragment uit Beelddrager van God gezocht op Theologie.nl. 

In de psalmen lezen we over God als burcht en vesting. Hij is een toevlucht voor wie op Hem vertrouwt. Een ander beeld voor de bescherming van God is de moedervogel, die de kuikens toedekt met haar vleugels.

In 2010 schreef rabbijn Lody van de Kamp in een artikel: ‘Waarom nemen kerken zo klakkeloos aan dat de seculiere staat Israël de vervulling is van Bijbelse profetieën?’ Deze woorden riepen bij Christian Stier tal van vragen op. Had hij gelijk? En zo ja, paste ook ik niet te makkelijk profetieën toe? Van de Kamp maakte in zijn artikel duidelijk dat er binnen het jodendom verschillende visies zijn op de oprichting van de staat Israël. In algemene zin kun je stellen: hoe religieuzer de jood, hoe minder overtuigd hij is dat de huidige staat Israël inderdaad een godsgeschenk is. Dat was volkomen nieuw voor Stier. Hoe interpreteren (religieuze) joden Gods beloften over de terugkeer en het herstel van Israël dan? Hebben zij een punt? Deze vragen zetten Stier ertoe aan Gods Woord opnieuw hierop te onderzoeken in het boek Israëls terugkeer & herstel. Hieronder lees je een gratis fragment uit het boek.

Dies irae, dies illa – dag des toorns, o deze dag. Deze bekende woorden uit het requiem zijn inhoudelijk geïnspireerd door Sefanja 1,15. De dag des toorns – een synoniem voor de dag des Heren – en zijn betekenis voor Israël en de volkeren is het centrale onderwerp van dit boek. In Marcus’ weergave van Jezus’ gesprek met zijn volgelingen over de tijd van de grote beproeving, klinken de woorden van Sefanja en andere profeten over de dag des Heren op de achtergrond mee.

De evangelielezing omvat drie korte scènes in en bij de tempel. In Marcus 11 is Jezus in Jeruzalem aangekomen. Er volgen confrontaties met hogepriesters en schriftgeleerden, de opmaat voor zijn arrestatie en kruisiging. Die confrontaties vinden plaats in de tempel, door Herodes de Grote gerenoveerd en uitgebouwd tot pronkstuk van zijn koninkrijk. Jezus heeft er geen oog voor: Hij ziet een arme weduwe die toont wat het betekent om God lief te hebben met alles wat je hebt.

De context is niet onbelangrijk bij dit gedeelte uit Marcus. Na twee eerdere leergesprekken (12,13-17 en 12,18-27) horen we hier het derde leergesprek. De gesprekspartner is ditmaal een schriftgeleerde (Gr.: grammateus, 12,28). De leergesprekken volgen op de vraag naar Jezus’ bevoegdheid (Gr.: exousia, 11,28). Marcus’ versie van dit derde leergesprek is veel vriendelijker dan die van Matteüs (22,34-40). Bij Marcus gaat het niet, zoals bij Matteüs, om ‘beproeven’ (Gr.: peirazoo, 22,35), maar om waardering: ‘ziende, dat Hij hun goed had geantwoord’ (12,28, eigen vertaling). Die waardering is uiteindelijk wederzijds.