Bijbelwetenschappen

‘Mannelijkheid’ als onderwerp van genderkritisch bijbelwetenschappelijk onderzoek blijft een relatieve nieuwkomer, hoewel er in toenemende mate studie naar wordt gedaan. Een belangrijk thema daarbij zijn in de antieke wereld gangbare idealen van mannelijkheid (en vrouwelijkheid) en hoe vroegchristelijke teksten zich hiertoe verhouden. In dit verband speelt ook de vraag of antieke en vroegchristelijke antropologische idealen niet uiteindelijk androcentrisch zijn – anders gezegd: is de ideale mens uiteindelijk niet een man?

De status van de Bijbel in hedendaags Afrika is complex en veelzijdig, onder andere door de associatie ervan met de geschiedenis van Europees kolonialisme en christelijke missie. Adriaan van Klinken vertelt over het project Sacred Queer Stories, met Oegandezen die zijn gevlucht vanwege de homofobie in hun land, die onder meer wordt gevoed door bijbelinterpretaties.

In het tweede hoofdstuk van het boek Genesis wordt ons verhaald hoe vreugdevol de ontdekking van het gender was voor de mens. Het is ook een verhaal van voortschrijdend inzicht. Zelfs God lijkt pas gaandeweg te ontdekken wat goed is voor de mens. We zouden hieruit kunnen afleiden dat die ontdekkingstocht met dit verhaal nog niet is afgelopen.

Recensie van Bijbel met bijdragen over geloof, cultuur en wetenschap.

Gender, LGBTQIA+, queer theologie, mannelijkheid versus vrouwelijkheid en meer. De redactie van Schrift heeft het onderzocht en plaatst het in een bijbelwetenschappelijke context.

Jezus kan Jezus niet zijn als Hij niet oog in oog heeft gestaan met Mozes en Elia. Hij staat geworteld in de Wet en de profeten. Het verhaal dat Matteüs erover geeft, staat net als bij Marcus vlak na de belijdenis van Petrus en de eerste lijdensaankondiging. Met Mozes en Elia spreekt Hij over zijn uittocht die Hij in Jeruzalem zal gaan voltrekken.

Als voormalig lid van het koninklijke huishouden zal Mozes een zekere vertrouwdheid opgebouwd hebben met leidinggevende functies. Toch weigert hij stug wel vijf keer de leiding van het volk en zijn bevrijding op zich te nemen. Rasji ziet daarin de uitwerking van de ervaring bij de brandende doornstruik. Mozes was geraakt door het gevoel van zijn menselijke kleinheid tegenover Gods geweldige grootheid, waardoor hij de grote opdracht van God niet durft te aanvaarden.

‘Wie schatten vergadert op de aarde, is als een boer die zoveel mogelijk hooi probeert binnen te halen, terwijl de bosbrand zijn boerderij nadert. Zijn schuren zullen er alleen maar des te harder van branden.’

In 2019 was het op 29 juli Earth Overshoot Day: op die dag had de wereldbevolking al alle voedsel- en hulpbronnen opgebruikt die de aarde in één jaar kan voortbrengen. De rest van het jaar werd dus daarop ingeteerd. De profeet Joël spreekt van een sprinkhanenplaag die het land kaal achterlaat (Joël 1:1-12). Zijn wij soms als die sprinkhanen? In beide lezingen klinkt de oproep tot vasten en inkeer. Dat past niet alleen bij de indeling van het kerkelijk jaar, maar zeker ook bij hedendaagse situaties. En dat maakt beide lezingen bijzonder actueel.