In de serie ‘Het christelijke geloof in een therapeutisch Nederland’ onderzoekt Katie Vlaardingenbroek, auteur van Nederland Therapieland, de relatie tussen het christelijke geloof en onze huidige therapiecultuur. In haar vorige artikelonderzocht ze de concurrentie tussen religie en therapie. In dit derde artikel kijkt ze naar de verstrengeling tussen therapie en de christelijke religie. Waarom sluit de therapiecultuur juist zo goed aan bij landen met een protestantse achtergrond?

Hoe doen ze het toch, die creatieve geesten die een theologisch boek schrijven? Is het een roeping of noeste arbeid? Geeft de nacht een boost of juist totale paniek? En wat doe je eigenlijk als de inspiratie ver te zoeken is? Deze keer schuiven we aan de schrijftafel van Eline Hoogenboom en horen we de drijfveer achter haar woordendrift.

De Britse schrijver, theoloog en hoogleraar C.S. Lewis (1898-1963) is het meest bekend om De Kronieken van Narnia en zijn christelijke apologetische werken zoals Brieven uit de hel, De grote scheiding en Onversneden christendom. Hij bekeerde zich tot het christendom en gebruikte zijn intellect en verbeelding om geloof toegankelijk te maken.

Aandacht loopt als een rode draad door het werk van filosofe en mystica Simone Weil heen. Het is in de fabriek, en daarmee in de rol van arbeider, dat Weil, die zelf uit een gegoede familie kwam, aan den lijve ondervond waarom aandacht niet alleen belangrijk maar zelfs noodzakelijk is. Barbara Zwaan vertelt ons meer over Weils ervaringen in de fabriek en over de gevolgen van deze ervaringen voor Weils mystieke filosofie.

Timon J. Beeftink raakte betoverd in een vogelkijkhut. Het uitzicht, de stilte, twee zwanen. Alleen je eigen adem hoorbaar. Toen hij Spreken over God las, een essay van de Duits-Koreaanse filosoof Byung-Chul Han, verdwaalden zijn gedachten opnieuw naar die ervaring in de vogelkijkhut midden in de natuur.

Na een lezing over Laudato si’ stak een man zijn hand op. Halverwege de dertig, schatte ik. “Als je het over ecologie hebt, moeten we het ook weer eens over vasten hebben.” Hij zei het zonder ironie. De veertigdagentijd was voor hem geen folkloristische traditie, maar een oefening in matiging. Veertig dagen nee zeggen tegen tussendoortjes, webshops, social media en andere verleidingen van de consumptiemaatschappij. “Vasten leert je wat echt belangrijk is,” vond hij. “En die oefening hebben we in onze samenleving hard nodig.” Hij is niet de enige. Het afgelopen jaar gaf ik diverse lezingen, en opvallend vaak viel na afloop het woord ‘vasten’. Alsof mensen intuïtief aanvoelen dat de ecologische crisis niet alleen vraagt om nieuwe technologie, maar ook om begrenzing van onze verlangens.

Søren Kierkegaard (1813-1815) lezen is niet altijd makkelijk, maar zelden saai. Zelfs als je wat gewend raakt aan zijn dialectische stijl, waarbij de tegenstellingen je om de oren vliegen, weet hij toch telkens weer te verrassen met een onverwachte wending.

Dat doet hij ook in een als toespraak geschreven tekst (een stijlvorm die hij vaak gebruikt, en waarbij hij ‘hardop aan jezelf voorlezen’ suggereert) uit 1844: Over Lafhartigheid.

Aan de voet van een veel grotere staande figuur ligt, in het noordportaal van de kathedraal in het Franse Chartres, dit bijzondere figuurtje te slapen. Wie het is, weet ik niet, maar dat is voor deze keer ook niet van belang. Ik ben eenvoudig getroffen door deze prachtige uitbeelding van de slaap. Van de slaap die te denken geeft …

Piekeren over werk, relaties, familie – we doen het allemaal. Heeft mijn leven zin? Doe ik het juiste werk? Ben ik er wel voor mijn vrienden? Waar geloof ik in? Soms voelen we ons eenzaam, vinden we onze richting niet en blijven we in rondjes draaien. Maar dat hoeven we niet alleen te doen. Onze zingevingsexpert Mathieu van Kooten draait sinds deze week vanuit het klooster Nieuw Sion een rondje met je mee. In deze maandelijkse column beantwoordt hij de ‘grote vragen’ waar veel lezers mee rondlopen. Deze week de vraag: ‘Hebben goede voornemens zin in een onvoorspelbare wereld?’