Voor een (nog steeds te downloaden via het NINO) speciaal nummer van het vaktijdschrift Bibliotheca Orientalis schreef ik twaalf jaar geleden een overzicht van hulpmiddelen bij de bestudering van het Oude Testament (nummer 71 [2014], 361-370). Voor het internet is dat een lange tijd geleden. Voor mijn weblog gaf ik acht jaar later een update. Ik vroeg me af wat over is van de indertijd zinvol geachte digitale bronnen. Het resultaat daarvan geef ik hierbij door, waarbij ik de lezer niet zal vermoeien met wat er allemaal inmiddels achterhaald is of verdwenen.

Met dit nummer van Schrift nemen we afscheid van Gerard van Broekhuizen; of liever: neemt hij afstand van u als lezer. In 1994 verscheen zijn eerste bijdrage (over Simson) en vanaf 2002 verzorgde hij voor alle nummers een ‘Naschrift’ waarin hij op beeldende wijze het thema van het betreffende nummer verbond met de wereld van de kunst. Daarnaast bleef hij ook regelmatig grotere artikelen produceren en vulde hij zelfs in 2005 een heel (Kerst)nummer. U begrijpt, nu hij om gezondheidsredenen de redactie heeft moeten verlaten, dat wij hem node zullen missen.

Bij sommige vragen ben je niet alleen nieuwsgierig naar het antwoord, maar ook naar de achtergrond van de vraag. Waar komt die vraag vandaan? Waarom komt juist die persoon met deze vraag? Is de vraag ter zake? Is het een goede vraag waarop een helder antwoord mogelijk is? Dit wordt allemaal opgeroepen door de vraag waarmee de sadduceeën proberen Jezus bijbels klem te zetten. Ze vragen naar het geloof in de opstanding der doden, maar het gaat vooral ook over wie het in dit leven voor het zeggen heeft.

De Klaagliederen zijn een vorm van rouwverwerking. Ze geven stem aan de gevoelens die opkomen bij de confrontatie met een groot verlies. In de week voor Pasen kunnen ze helpen om volop mee te doen in het liturgische spel dat ons betrekt bij het lijden en sterven van Jezus. We delen de verwarde gevoelens van ontzetting, schuldgevoel, boosheid en hoop. Net als in de passiemuziek bieden ze een combinatie van lelijk geweld en schoonheid. Er wordt vorm gegeven aan iets wat niet goed in woorden is te vatten.

Klaas Spronk bespreekt hoe in de verdediging van Stefanus de teksten van de Hebreeuwse bijbel een rol spelen. Welke functie hebben de teksten en hoe zet Stefanus deze in om zijn boodschap over te brengen?

Klaas Spronk bespreekt het boek Hemels Groen van Matthijs de Jong en Cor Hoogerwerf.

Klaas Spronk bekijkt in dit artikel hoe de grond in de Hebreeuwse Bijbel ook aandacht krijgt: zij verdient op verschillende plekken rust. Rust van de oorlogen die op de grond gevoerd worden. Wat kunnen we daar vandaag de dag van leren?

De Klaagliederen kun je zien als een vorm van rouwverwerking. Ze geven stem aan de gevoelens die opkomen bij de confrontatie met een groot verlies. Dit jaar (2024) stonden ze als de alternatieve lezing op het leesrooster van de Raad van Kerken en zijn ze in veel kerken gelezen in de week voor Pasen. Zo speelden ze een belangrijke rol in het liturgische spel dat ons betrekt bij het lijden en sterven van Jezus.

Eerst maar eens wat algemene opmerkingen over de Bijbel als geheel. Over de samenstelling, de tijd van ontstaan, de genres, de auteurs en de lezers – als onmisbare richtlijnen bij het lezen. Zie de Bijbel maar als een bibliotheek, een zeer gevarieerde verzameling van boeken.