Pasen. Christus heeft de machten van de dood overwonnen. Hij heeft alle macht in de hemel en op de aarde gekregen. Ik kijk naar het nieuws. Waar gaat Pasen eigenlijk over? De moed om te geloven maar opgeven? Ook het Nieuwe Testament is niet zo eenduidig. Juist dat geeft ons hoop.

Op donderdag 11 november 2021 hield ik in Utrecht de navolgende lezing over de situatie van de Protestantse Kerk in Nederland in het licht van de besluiten van de synode van Emden in 1571. Vooraf gingen twee lezingen: de ene van dr. Albert de Lange over de synode van Emden en de keuzes die daar gemaakt werden, de andere van dr. Gert van Klinken over de receptie van de Emder synode in de kring van de afgescheidenen (van 1834).

Het is niet het meest populaire onderwerp in kerk en theologie. Het geloof erin is ook tanende, zo blijkt uit recent onderzoek. Wie er nog wel in gelooft, is huiverig om het ter sprake te brengen. Het woord klinkt nog wel af en toe in maatschappelijke discussies, maar dan vooral in metaforische zin: de hel.

Het christendom zoals veel mensen het kennen roept nogal wat vragen en soms zelfs weerstand op. Is de Bijbel helemaal waar? Waarom doet de kerk zo vaak zo krampachtig over seksualiteit? Leidt religie niet alleen maar tot conflict? Is geloof niet een vorm van vroom zelfbedrog? Veel christenen hebben de ervaring dat discussies over dit soort vragen weinig opleveren: vaak resulteert dat alleen maar in een botsing tussen twee visies waarbij een oplossing ver weg lijkt.  

Terecht is er de nodige aandacht voor de ‘Nederlandse’ weidevogels. Het gaat namelijk steeds slechter met ze, en dan met name met de grutto en de kievit. Ze hebben te lijden onder onze intensieve landbouwpraktijken en vinden te weinig geschikte gebieden. Ook de terugkerende droogte speelt hun parten.

In onze tijd houdt het veel oudere Nederlanders bezig, wanneer hun leven is voltooid. Dit geldt ook voor belijdende christenen. Hedendaagse christenen vinden de individuele ontplooiing en individueel, persoonlijk geloof vaak vanzelfsprekend, maar in culturen als die van het oude Midden-Oosten, staat veeleer de gemeenschap voorop. In deze bijdrage bespreken we diverse bijbelse teksten die raken aan het thema ‘voltooid leven’.

Moeten predikanten die vastlopen een nieuwe kans krijgen? Dat hangt af van het probleem. Iemand met motivatieproblemen of met meningsverschillen kan vaak coaching krijgen en verder groeien in het ambt. Bij iemand die het wezen van het ambt schaadt is dat lastiger.

Met interesse las ik het drieluik van ‘eindtijdtheoloog’ Steven Poot over de eindtijdverwachting in de christelijke traditie en aanzetten tot een hedendaagse eschatologie. Dat een gezonde eschatologie gericht dient te zijn op God, Christus en de naaste, waarbij allen recht wordt gedaan; ik kan het alleen maar volmondig beamen. Er wordt veel onzin op dit gebied uitgekraamd, dus een kritische blik van jongere én volwassene kan zeker geen kwaad.

Als het gaat om persoonlijke geloofsbeleving, dan wordt soms gevraagd: wat raakt je? Voor de een is dat een Bijbeltekst of een lied, voor de ander kunst of de natuur. Voor mij is dat heel specifiek de vroegmoderne Engelse religieuze poëzie, waarin ik God telkens opnieuw leer kennen. In dit artikel gaan we terug in de tijd, op zoek naar hoe oude woorden ons geloof nieuw leven in kunnen blazen.