Geen kerkelijk gezwam
Lieve Toos
Een rubriek met prangende vragen en accurate antwoorden, dat is Lieve Toos. Heeft u ook een pijnlijke of een prangende vraag waar u graag een accuraat en adequaat antwoord op krijgt? Stuur het naar de redactie van Woord & Dienst.
Lieve Toos,
Mijn moeder kan niet goed opschieten met haar dominee. Mij maakt het niet zo veel uit, ik heb al jaren niks meer met de kerk, maar zij wil kerkelijk begraven worden. Net als pa. Toen hij vijf jaar geleden overleed, hadden we de dominee gebeld, maar die had vakantie. Een ander heeft toen de dienst gedaan. Dat heb ik toen allemaal uitgezeten voor mijn moeder. Daar heb ik dit keer niet heel veel trek in.
Nu is mijn moeder ziek en na drie keer bellen, kwam de dominee dan. Mijn moeder is recht voor zijn raap Rotterdams, dus ze zegt: ‘Zo, ben je daar eindelijk?’ Dat vond de dominee niet leuk. Hij zei er iets van, geloof ik. Hij is een half uur geweest, heeft vijf koekjes opgegeten en heeft alleen zelf zitten praten.
Moet ik die man nou vragen voor de begrafenis van mijn moeder? Het liefst deed ik het zelf. Met mijn kinderen. Gewoon, bij haar in de woonkamer, of bij mooi weer in de tuin. En geen kerkelijk gezwam eromheen. Kan dat? Of is dat niet eerlijk? Mijn moeder weet het dan toch niet meer. Wat zegt u?
Geen trek in kerkelijk gezwam
Beste geen trek in kerkelijk gezwam,
Wat een droevige ervaring hebt u met dit grondpersoneel van onze Heer; iemand die niet tegen kritiek kan, slechts een half uur op bezoek komt en dan alleen zelf aan het woord is, ook nog met volle mond blijkbaar. Logisch dat u geen trek hebt in de aanwezigheid van dit kerkelijke koekiemonster bij een komend afscheid van uw lieve moeder. Maar hoe zit dat met uw moeder zelf?
Moet ik die man nou vragen voor de begrafenis van mijn moeder?
U schrijft dat zij niet goed kan opschieten met haar dominee, maar toch door hem begraven wil worden. Wat zou daarvoor de reden kunnen zijn? Is het vanuit traditie, denkt ze dat een kerkelijke uitvaart haar een plekje in de hemel oplevert, of zit er nog wat anders achter? Het lijkt me goed om hier met uw moeder over te spreken. Wellicht zou het voor haar ook wel een opluchting kunnen zijn wanneer u haar als het ware ‘ontslaat’ van de plicht om deze man te betrekken bij haar begrafenis. En dan zouden jullie samen op zoek kunnen gaan naar een voorganger die beter past bij uw moeder; iemand die wel de tijd neemt om naar haar te luisteren en die mogelijk ook openstaat voor de inbreng van niet-kerkelijke gezinsleden.
U kunt natuurlijk ook helemaal niets doen of zeggen, het laten zoals het nu is en straks gewoon zelf het afscheid invullen, zonder iemand van de kerk erbij. Ik denk inderdaad niet dat uw moeder, als ze eenmaal is overleden, uit haar kist omhoog rijst als er geen kerkelijk afscheid is. Maar dan mist u wel de kans om nu zelf met uw moeder in gesprek te gaan – recht voor jullie Rotterdamse raap – over waarom zij wel en u niks meer met de kerk heeft.
En het zou maar zo kunnen zijn dat ze dan, met de apostel Paulus, tegen u zegt: ‘Kind, zolang Christus geen gestalte in je krijgt, doorsta ik telkens weer barensweeën om je’ (Galaten 4:19). En mijn gebed is dat jullie dan ook samen terecht (tot je recht) komen bij een ware apostel van Christus, die zich niet laat gelden maar jullie tegemoet treedt ‘met de tederheid van een moeder die haar kinderen koestert’ (1 Tessalonicenzen 2:7).
