Ondoorgrondelijke Pilatus
In zijn jonge jaren deelden Rembrandt en zijn collega Jan Lievens een atelier in Leiden. Beiden waren al snel succesvol. Dit schilderij van Pilatus die zich de handen wast, maakte Lievens toen hij twintig jaar oud was. Het is een vrij groot werk. Als je ervoor staat, is het alsof je vlak tegenover Pilatus staat. Lievens heeft op de hoofdpersonen ingezoomd. Je kunt daardoor ook zien hoe hij zijn best heeft gedaan op de uitdrukking van alle materialen: de glans van het koper, de zachtheid van de zijden sjaal om Pilatus’ hoofd, het pluizige van de bontranden aan zijn mantel. Maar je raakt al kijkend ook geconcentreerd op de verschillende gezichtsuitdrukkingen. Die zijn niet eenduidig te interpreteren. Van de jongen die het water schenkt heb ik het idee dat hij onder de indruk is en misschien zelfs staat te trillen op zijn benen. Hij is wat witjes, kijkt niet echt naar wat hij doet en heeft zijn mond een beetje openstaan. Tussen Pilatus en de jongen door kijkt iemand ons rechtstreeks aan. Lachen zijn ogen triomfantelijk over de afloop van de kwestie?