Niet meer willen leven, je wanhopig voelen, het leven een te zware opgave vinden, denken dat anderen beter af zijn zonder jou: ervaringen van suïcidaliteit komen vaker voor dan je denkt. Elsbeth Gruteke gaat in deze aflevering in gesprek met prof. dr. Hanneke Schaap-Jonker, psycholoog en theoloog en bijzonder hoogleraar klinische godsdienstpsychologie aan de Vrije Universiteit Amsterdam. Met als doel het taboe en isolement rond dit beladen onderwerp te doorbreken. En om mensen die suïcidaal zijn, hun omgeving, pastores en andere betrokkenen (h)erkenning en handreikingen aan te bieden.

Na een lange periode van vage klachten en even vage aannames was er ineens een arts die de juiste diagnose stelde: een chronisch-progressieve ziekte die over niet al te lange tijd onherroepelijk zou leiden tot de dood.

Deze week liep ik de redacteur tegen het lijf. ‘Alsof ik een kerstpreek moet leveren,’ zei ik. Maar nee, het was toch echt de bedoeling dat het een column werd, en liefst een beetje schurend en zo. Eigenlijk wilde ik het over suïcidaliteit in de kerk hebben. Dat thema raakt meer mensen dan je misschien zou denken – ook met Kerst. Ook al kan het behoorlijk in contrast staan met ons beeld van Kerst, zoals bij Bachs ‘Weihnachtsoratorium’.

Je komt de dood in november op nagenoeg iedere straathoek tegen; of het nu met het griezelige Halloween is, of tijdens herdenkingen met Allerzielen en Eeuwigheidszondag. Best apart, want over het algemeen zijn we behoorlijk geneigd de dood ver van ons leven te houden. Is dat misschien niet zo goed idee?

Ik zie haar aarzelend ons inloophuis binnenlopen. Wanneer ze blijft staan, loopt een vrijwilliger naar haar toe en heet haar welkom. Ook nadat ze een kop thee heeft gekregen, blijft de aarzeling. Ze zegt niets en kijkt om zich heen. De vrijwilliger vraagt iets, ze geeft antwoord en hij kijkt naar mij.

Naar aanleiding van de Laatste Zondag van het kerkelijk jaar schrijft Piet de Jong dat steeds meer mensen hun geliefden in deze maand herdenken zonder kerk. Wat houdt hen thuis? Hoe doet men het wel?

Vroeger stond er een zendingsbusje in de klas, waar we elke maandag wat voor meebrachten. Hoe is dat vandaag? Wordt het Goede Nieuws nog uitgedragen? Van waar naar waar? En op welke manier? Vanuit de Nederlandse Zendingsraad, de koepelorganisatie op het gebied van de zending, een stand van zaken.

Johan Lotterman schreef deze preekschets is geschreven voor Eeuwigheidszondag, de laatste zondag van het kerkelijk jaar. De zondag wordt ook genoemd: ‘Christus Koning’ of ‘gedachteniszondag’. Deze preekschets kan ook rond Allerheiligen worden gebruikt.

Marnix van der Sijs bezocht deze zomer de tentoonstelling ‘Van Gogh in Auvers. Zijn laatste maanden’ in het Van Gogh Museum te Amsterdam. Hij was onder de indruk van het werk van deze kunstenaar die schilderde tot het bittere eind. En van iets anders.