Wie zou niet levensecht willen geloven in deze postchristelijke tijd? Iedereen toch? Zeker christenen. Maar hoe zit het dan met de geloofsbeleving, met name tussen de gelovige en God? De auteur, inmiddels emeritus hoogleraar praktische theologie, verwoordt in dit boek zowel zijn verbazing als zijn verlangen. Verbazing en verlangen. Een soort heimwee klinkt mee. Permanent zoekt hij de nuance, steeds blijft hij  met twee woorden spreken.

C.S. Lewis veroverde vele kinderharten met De kronieken van Narnia. Onlangs verscheen een nieuwe uitgave van deze zevendelige boekenserie. Genoeg reden om ons weer te wentelen in dit fantasierijke universum dat soms onverwachte raakvlakken vertoont met onze eigen unieke aardbol. Historicus Wouter Hofland las alle zeven boeken opnieuw en illustreert hoe de wereld van Narnia wordt gedreven door goddelijke regelgeving, elfenethiek en het oeroude verlangen naar ‘de plek waar alle schoonheid vandaan komt’.

Zeker predikanten, maar eigenlijk alle theologen en theologisch geïnteresseerden moeten dit boek lezen. Het biedt een originele maar nuchter historische blik op de vier evangeliën, zowel gedegen als een tikkeltje speculatief. Het effect ervan is dat je de evangeliën nog weer eens compleet wilt lezen, in het Grieks natuurlijk, om de talrijke inzichten uit dit boek te wegen en je te verhouden tot dit nieuwe perspectief.

De HGJB heeft haar traditie van een regelmatige vernieuwing van de liedselectie in Op Toonhoogte hoog te houden. In mijn kast staan de edities 2005, 2015 en nu dus 2025. Deze jongerenorganisatie heeft een betekenisvolle positie in de hervormd-gereformeerde wereld. Waar in die wereld de wekelijkse eredienst heel lang getekend is door het uitsluitend zingen van de Geneefse Psalmen (met een dominante rol voor de zgn. Oude Berijming uit 1773) de bundel van de HGJB de enige bron van het andere lied dan een Psalm. In dat opzicht is deze bundel niet alleen van belang voor de jongeren op de clubs en gesprekgroepen, maar ook voor Bijbelkringen, moedergroepen en alle andere gemeentelijke activiteiten.

Hoe leeft een mens het goede leven? Een leven waarvan je op je sterfbed geen spijt zult hebben omdat je, uit luiheid of angst, slechts over de oppervlakte bent gegleden? Daarvoor zijn geen algemene adviezen te geven, zegt Søren Kierkegaard, de Deense theoloog en filosoof uit de negentiende eeuw. Gooi al die zelfhulpboeken dus maar weg. Want de waarheid is strikt persoonlijk, existentieel. Hij speelde met pseudoniemen om te onderstrepen dat je de werkelijkheid vanuit verschillende invalshoeken kunt bekijken.

Er verscheen opnieuw een mooi vormgegeven, doordacht en praktisch boek van de hand van de inmiddels bekende Jezuïet en internetpastor Nikolaas Sintobin (verbonden aan de Krijtberg in Amsterdam). Geïnspireerd door de Ignatiaanse spiritualiteit schreef hij intussen meerdere boeken, waarin hij wegen wijst om mensen in de drukte van het leven te helpen stil te worden tot God. Deze priester is ervan overtuigd, mede uit eigen ervaring, dat het mogelijk is om zó te bidden bij een open bijbel dat het leidt tot ontmoeting met de eeuwige God zelf. Je kunt die weliswaar niet organiseren, maar je kunt wel een weg gaan, die leidt tot grotere openheid en meer ontvankelijkheid. De ontmoeting zelf, het spreken van God tot ons hart, blijft een ‘verrassend godsgeschenk’.

Wat is de essentie van kerst? Die vraagt behandelt Tomáš Halík in zijn nieuwste verzamelbundel Het geheim van kerst. Zijn belangrijkste boodschap: het mysterie van kerst nodigt ons uit tot een steeds diepere zoektocht. Niet om tot een helder ‘weten’ te komen, maar juist om te leren leven met niet-weten. Historicus Wouter Hofland las het boek en deelt zijn bevindingen.  

Dit jaar verschenen er veel boeken over vrede. Legeraalmoezenier en religiesocioloog Erik Sengers bespreekt drie titels: Kiezen voor vrede van Andrea Riccardi, Geloof in vrede van Joris Vercammen en Vrede. Wat het is en waarom het kan van Rolien Sasse. Welk beeld van vrede ontstaat in deze publicaties? En is het genoeg om de agressie van Rusland te stoppen?

Zweven tussen hoop en wanhoop… het is bij uitstek iets wat ons overkomt op breukmomenten. Op die momenten waarin de normale gang van zaken plots wordt doorbroken en we oog in oog komen te staan met onze kwetsbaarheid en eindigheid. Het overkwam dichteres Lieke Marsman (1990). Ze had nog zoveel toekomstplannen, totdat een kankerdiagnose daar abrupt een streep door trok. Haar ervaringen van het ‘samenleven met de dood’ bundelde ze in Op een andere planeet kunnen ze me redden (Pluim, 2025). In deze recensie duiken we in dit boek met een prangende vraag: hoe gaat Marsman om met hoop en wanhoop?