Welke rol speelt ons brein in onze geloofsbeleving? Religie en spiritualiteit bespelen grote delen van het brein in verschillende samenstellingen. André Aleman heeft een helder en nuchter overzicht geschreven over wat de huidige stand van zaken is in de neurowetenschap van religie. Maar, door zich terecht niet te branden aan grote theorieën, blijft het boek wel wat encyclopedisch van aard, stelt neurowetenschapper Jitse Amelink.

Søren Kierkegaard (1813-1815) lezen is niet altijd makkelijk, maar zelden saai. Zelfs als je wat gewend raakt aan zijn dialectische stijl, waarbij de tegenstellingen je om de oren vliegen, weet hij toch telkens weer te verrassen met een onverwachte wending.

Dat doet hij ook in een als toespraak geschreven tekst (een stijlvorm die hij vaak gebruikt, en waarbij hij ‘hardop aan jezelf voorlezen’ suggereert) uit 1844: Over Lafhartigheid.

Hoe doen ze het toch, die theologen die een boek schrijven? Is het een roeping of noeste arbeid? Geeft de nacht een creatieve boost of totale paniek? En wat doe je eigenlijk als de inspiratie ver te zoeken is? In deze nieuwe rubriek schuiven we aan de schrijftafel van auteurs die bezig zijn met een boek. Deze keer spreken we Jirska van Hooijdonk en horen we de drijfveer achter haar woordendrift.

Dank je wel Gijsbert voor dit boek, je hebt een toegankelijk boek geschreven over een complexe materie. Je hebt de bijzondere gave om helder en eenvoudig te schrijven en complexe verhoudingen tot eenvoudige inzichten terug te brengen.

Deze review richt zich vooral op hoofdstuk 9 van Het experiment van broeder Juniper. In dit hoofdstuk onderzoekt de auteur de ontwikkeling van de theologie als academisch vakgebied, haar wortels in de Griekse filosofie, en de veranderingen die zij door de eeuwen heen heeft ondergaan.

Is geloof in God een product van onze hersenen? Deze vraag kan een gelovige soms in vertwijfeling brengen wanneer de wetenschap het geloof onder de loep neemt. Want wat nu als geloven in God goed verklaard kan worden aan de hand van neurologische bevindingen: is dat dan niet het einde van de vraag of God wel of niet bestaat? Othniël de Jong las het boek De ziel van het brein van hersenwetenschapper André Aleman en deelt zijn bevindingen.

In een artikel uit de Trouw van 23 januari verscheen een artikel met de titel ‘‘‘Als je als christen vervolgd wordt, doe je iets goed.’ Klopt dat wel?” Het artikel liet twee theologen aan het woord die zich kritisch uitlieten over de organisatie Open Doors, naar aanleiding van de jaarlijkse publicatie van de ‘ranglijst christenvervolging’. De twee commentatoren, Erik Borgman en Sanneke Brouwers, koppelden deze ranglijst aan de in sommige christelijke kringen breed gedeelde wens om vervolgd te worden.

Is hoop naïef of juist wijs? Gaat hoop altijd samen met optimisme? En moeten we per se hoopvol zijn? Geestelijk begeleider Jan Venderbos las het boek Hoop van historicus Philipp Blom en Hoopvol pessimisme van filosoof Mara van der Lugt. Hij leert dat er moed nodig is om hoopvol te blijven en dat er naast greenwashing ook zoiets als hopewashing bestaat.

“In het begin was het Woord, het Woord was bij God en het Woord was God. Het was in het begin bij God. Alles is erdoor ontstaan, zonder het Woord is niets ontstaan van wat bestaat.”[1] In dit artikel onderzoekt Fulco Timmers het dieperliggende besef dat deze zinnen proberen te verwoorden, namelijk de kracht van woorden. De evangelist stelt, voortbordurend op Genesis 1, dat het Woord, Gods Woord, zelfs de ultieme grond vormt onder alles wat bestaat. Misschien ervaart niet iedereen dat zo, maar dat ook menselijke woorden kracht hebben, wordt door velen wel erkent. AI dreigt deze kracht echter te eroderen, doordat ze wel woorden maar geen betekenis weet te genereren. Timmers legt uit hoe dit precies werkt.