Het Oude Testament vertelt het verhaal van Gods trouw door generaties heen. In een bijbelstudiekring ontdek je hoe alle boeken van het Oude Testament Gods boodschap verkondigen. Door samen de Bijbel te lezen en te bespreken ontdek je ook welke boodschap God voor jou heeft. Samen lezen voorkomt bovendien eenzijdigheid: de vraag van de ander scherpt jouw inzicht en wat jij observeert kan die ander juist weer helpen bij de toepassing. Zo helpt gezamenlijke bijbelstudie je om concreet te groeien in geloof.

Onlangs verscheen een nieuw boek over het werk van de Heilige Geest, en wel van de hand van Kees van der Kooi, emeritus hoogleraar theologie aan de Vrije Universiteit (Amsterdam). De titel: Een weldadige kracht; de ondertitel: christelijk geloof en het alledaagse in het licht van de Geest.

Sommige heiligen worden beschouwd als beschermer van een stad, land, of beroepsgroep. Hun leven dient tot voorbeeld. In geval van nood kan de beschermheilige worden aangeroepen.

Dies irae, dies illa – dag des toorns, o deze dag. Deze bekende woorden uit het requiem zijn inhoudelijk geïnspireerd door Sefanja 1,15. De dag des toorns – een synoniem voor de dag des Heren – en zijn betekenis voor Israël en de volkeren is het centrale onderwerp van dit boek. In Marcus’ weergave van Jezus’ gesprek met zijn volgelingen over de tijd van de grote beproeving, klinken de woorden van Sefanja en andere profeten over de dag des Heren op de achtergrond mee.

Allerheiligen is al sinds de vierde eeuw een feestdag in de kerk waarop alle martelaren worden herdacht. Sinds de negende eeuw valt die op 1 november. Op 2 november wordt Allerzielen gevierd; dan wordt gebeden voor alle overledenen. Dat feest dateert uit de tiende eeuw. In de katholieke kerken is Allerheiligen een hoogfeest, de viering ervan wordt tegenwoordig meestal naar de dichtstbijzijnde zondag verplaatst. Soms worden beide feesten op dezelfde dag gevierd, maar de heiligen gaan altijd voorop.

Zowel in de lezing uit Numeri als in het gedeelte uit het Evangelie naar Marcus gaat het om de zorg voor de correcte omgang met datgene wat als heilig wordt gezien. In Numeri wijst Jozua zijn meester Mozes erop dat er door Eldad en Medad wordt geprofeteerd, zonder dat zij zich bij de groep uitgekozenen bevonden. En in het evangelie komen de leerlingen bij Jezus met de klacht dat er iemand is die in zijn naam genezingen doet, maar zich niet bij de kring van zijn leerlingen wil aansluiten.

Lucas vertelt het verhaal van de aankondiging aan Maria, de annunciatie. Traditioneel wordt de annunciatie beschouwd als het moment van Jezus’ menswording. Maar als we de tekst lezen met aandacht voor Lucas’ septuagintische taalgebruik, verschijnt toch een ander accent. Dan zien we hoe een vrouw in een vernederende situatie de belofte krijgt van bescherming onder Gods vleugels. Zij is zelf een van die vernederden over wie zij later in het Magnificat zal zingen.

Allerheiligen is een groepsfoto van de heiligen. De kerkelijke kalender brengt ze afzonderlijk voor het voetlicht in al hun verscheidenheid. Heiligheid is immers niet de grote gelijkmaker, zoals we vaak vrezen. Integendeel, heiligheid maakt mensen juist tot echte persoonlijkheden. Maar vandaag bezien we het geheel: de ‘wolk van getuigen’ (Heb. 12,1 – NBG51), de ‘onafzienbare menigte’ (Op. 7,9), de ‘algemene vergadering’ (Heb. 12,23 – SV).

Pasen betekent: een nieuw leven, bevrijd uit de slavernij van zonde en dwang. Hoe ‘Egypte’ er in onze tijd uitziet, is niet moeilijk te omschrijven. Woorden als prestatiedwang, 24-uurseconomie, burn-out, sociale media, moeten, vermoeidheid, druk en stress komen voor de geest. Een ratrace van overbelaste mensen met te weinig tijd en aan de zijlijn overbodige mensen met te veel tijd. Wat betekent bevrijding en nieuw leven in dit verband?