Gemeenteopbouw

Het gaat in ons blad wel vaker over de zoektocht van gemeenten in veranderingsprocessen. Wat gaat goed? Wat kan en moet anders? Hoe willen we gemeente zijn? In dit artikel wordt een methode beschreven die behulpzaam kan zijn bij die zoektocht. Een onverwachte methode misschien. Maar tegelijk, hoe eenvoudig kan het zijn?

Leven dominees nog in glazen huizen? Of zijn zij ‘ook maar gewone mensen’? Wanneer het in de pastorie tot een echtscheiding komt, ervaart de predikant aan den lijve hoe de gemeente naar hem of haar kijkt. Met alle stilte en mijding en schaamte van dien. Zou dat ook anders kunnen? Deze bijdrage om de kerkelijke gemeente tot een ruimte te maken waar veiligheid, genade en betrokkenheid voorop staan.

Een themanummer over inwijding kan niet om de 20-ers en 30-ers heen: zij vormen een heel eigen doelgroep. Maar hoe betrek je hen bij geloof en kerk? Hun leven is al zo vol. Tegelijk leven er veel vragen en is er een sterk verlangen naar diepgang.

Als het over inwijding van nieuwkomers in ons geloof, kerk en gemeente gaat, wat we hen willen léren, dan misschien wel eerst de vraag wat we zélf geleerd hebben. We noemen onszelf ‘volgelingen van Jezus’, maar waarin volgen we Hem dan? En hoe? In deze bijdrage gaat het over zulke vragen.

Wat maakt de kerk voor nieuwkomers interessant? Als het klopt dat de trend van kerkverlating afvlakt en juist ombuigt, waar komen die zoekers en nieuwkomers op af? En misschien ook: wat kunnen gemeenten doen om ‘in beeld te komen’ en weer aantrekkelijk te worden?

Een kerkelijke gemeenschap zou een plek van geborgenheid moeten zijn. Een veilige haven, voor iedereen. Toch laat de geschiedenis een ander beeld zien. Veel te lang bleef misbruik onbespreekbaar, en vonden slachtoffers geen gehoor. Pas in de afgelopen decennia ontstond voorzichtig ruimte voor gesprek, erkenning en verandering.

Aan het einde van een eredienst klinkt de zegen. Steeds vaker wordt ook om een zegen gevraagd voor een verre reis of uitzending. De zegen verbindt ons met God; het alledaagse wordt heilige ruimte.

Toekom(s)t. Kerk zijn voor en na 2025 verschijnt bij het afscheid van René de Reuver als scriba van de Protestantste Kerk in Nederland. Toch is dit boek geen afscheidsboek waarin alleen maar wordt teruggekeken. Het is eerder een vooruitkijkboek. Hoe bepalend het verleden ook is, de kerk leeft vanuit de toekomst, vanuit dat wat op ons toekomt. Het boek kent drie delen: Wat valt er te leren van het begin van de kerk? Bijzondere ervaringen van de scriba, die zijn visie op kerkzijn verdiepten en verrijkten. En ten slotte een visie op de kerk in en na 2025. Een boek dat de lezer inzicht geeft en bemoedigt over de toekomst van de kerk.

Met name waar gemeenten kleiner worden, met minder financiële middelen en/of bestuurskracht, worden vormen van samenwerking actueel. In deze bijdrage komen de verschillende vormen van samenwerking aan de orde, maar belangrijk is vooral de bezinning op de roeping van de gemeenten.