Deze preekschets van Bert Aalbers is geschreven voor de startzondag 2024. Het thema is dit jaar: ‘Als nieuw! Leven in het licht van Gods Koninkrijk’. Dat koninkrijk – beter koningschap – wordt door Jezus aangekondigd bij de start van zijn optreden. Een koningschap dat haaks staat op dat van deze wereld. Dat is evangelie, goed nieuws! Het bijbelgedeelte is Marcus 1:1-20.
De zesde zondag na Pasen, de laatste voor Hemelvaartsdag: in de ‘oude bedeling’ (waar zijn al die mooie, veelzeggende Latijnse zondagsnamen toch gebleven?) heet deze zondag Rogate, bidt! Willem Barnard schreef ooit: ‘Na Pasen gaat het van jubelen, Jubilate, via zingen, Cantate, naar bidden, Rogate.’ Zo is het en niet andersom: van expressie naar impressie, van de uitbundige jubel om zijn daden naar het ingekeerde gebed om Gods nabijheid… juist wanneer afscheid nadert.
In Micha 4:1-5 zien we de processie van alle volken naar Jeruzalem. Ze willen de weg in het leven leren van de Heer die heeft overwonnen. Groot feest: eindelijk vrede en rust voor iedereen, ook de kreupelen en de verstrooiden (4:6). In Psalm 98 juicht de hele schepping: de Heer komt om de wereld te oordelen naar recht en wet. Psalm 4 weet van verdrukking, roept om ruimte en weet van het veilige huis bij de Heer.
Wie niet in de gelegenheid was om op de avond van de eerste dag van de week, nu acht dagen geleden, in de vesper het evangelie van die avond te horen (Johannes 20:19-23), zal het op de achtste dag, vandaag, nog wel willen betrekken bij de lezing van het evangelie. We weten niet of het hetzelfde moment was als een week eerder, dat Jezus in het midden van zijn leerlingen, inclusief Tomas, verscheen. Wel waren de deuren opnieuw gesloten. Misschien niet meer uit vrees voor de joden, maar omdat het hart van een van hen, Tomas, nog geopend moest worden.
Volgens de inmiddels overleden opperrabbijn Jonathan Sacks zijn voor een gemeenschap deze drie zaken het belangrijkst: ouders, leraren en gedenken. Ouders en leraren moeten kinderen vertellen over het verleden, om wat toen fout ging in de toekomst te voorkomen en het goede te doen. De onderwerpen in de lezingen van vandaag bevestigen dat belang. Het vertrek uit de slavendienst in Egypte en de voetwassing door Jezus worden nog steeds verteld en herdacht.
Het geheel van lezingen in de Paasnacht is bedoeld als één doorlopend verhaal, van Genesis tot het open graf: ‘door de duisternis naar het licht’. Er gaat aan het einde een sterk appel tot navolging vanuit. Daarom is de Paasnacht ook traditioneel een moment waarop nieuwe gemeenteleden zich laten dopen. Veel teksten kunnen als dooptekst worden opgevat: door de dood naar het leven.
Na de kruisdood staan de volgelingen van Jezus voor de moeilijke opdracht om naar anderen toe te verwoorden hoe dit toch niet het einde is, omdat God sterker is dan de dood. Het christelijke getuigenis van de verrijzenis bouwt verder op de joodse ervaring dat God een toekomst schept voor zijn volk, ondanks oorlog, verwoesting, ballingschap en (martel)dood.
Deze preekschets over Lucas 24:13-34 is door Bert Aalbers geschreven voor de tweede zondag van Pasen. De Emmaüsgangers zijn van Jeruzalem (stad van vrede) op weg naar een plaats die symbool staat voor alle hoop laten varen, geen toekomst. Pas als de Schriften opengaan, gaan hun ogen open.
In 1973 bezocht ik een internationale evangelische conferentie over evangelisatie onder jongeren. Werkzaam bij Tot Heil des Volks waar we jongeren begeleidden die aan alcohol of drugs verslaafd waren, hield ik een inleiding over de effecten van verdovende middelen. Zoals overal was het onderlinge contact in de wandelgangen het meest verrijkend. De inleiders van elders in Europa en jonge hulpverleners, we wisselden ervaringen en adviezen uit.
