Tijdens mijn predikantschap ben ik er achter gekomen dat ik eigenlijk niets van de Katholieke kerk wist. Ik heb in de opleiding nooit les gehad over de Katholieke Kerk. Ja, we lazen de Kerkvaders, de mystici, we lazen de Summa van Thomas – allemaal heel keurig in het Latijn, maar van de Katholieke Kerk na de Reformatie leerden we niets. Ook niet van de Katholieke spiritualiteit of het Katholieke zelfverstaan.

Heiligheid is een notie of een karakteristiek die het geseculariseerde Westen grotendeels teloorgegaan is. Of toch niet? Abrahamse geeft in dit fascinerende essay aan dat wij er wellicht te gemakkelijk aan voorbij geleefd hebben. Terwijl heiligheid wel degelijk aanwezig was en nog steeds is. Hij spreekt niet voor niets over ‘herontdekken’: heiligheid is verborgen aanwezig en kiert op gezette tijden en plaatsen door de barsten van ons gepantserde zelf heen. Taalkleed en stijl van schrijven zijn nadrukkelijk evocerend bedoeld. Je leest niet alleen een intensief en geleerd betoog, maar je wordt ook meegenomen op een fascinerende ontdekkingsreis.

Ik begin graag met wat in de klassieke retorica een captatio benevolentiae wordt genoemd (een poging om de gesprekspartner gunstig te stemmen), al sluit ik niet uit dat sommige anderen hier aanwezig het als een offensio of zelfs als een σκάνδαλον zullen opvatten.1 We zullen zien. Laat ik dus meteen maar met de deur in huis vallen en zeggen dat ik aangenaam verrast was door de ontknoping aan het einde van het boek – die terloopse maar toch niet mis te verstane kritische opmerkingen die je over het concilie van Nicea maakt.

Het verhaal uit Exodus vertelt over de voorbereiding op de openbaring van JHWH aan zijn volk via Mozes op de berg Sinaï.

Heiligheid, wat is dat eigenlijk precies? En verlangen we daar echt naar, zoals Jan Martijn Abrahamse lijkt te stellen in zijn nieuwste boek? In deze korte respons onderzoek ik of zijn gedachten over het opnieuw verwonderen en heiligheid richting kunnen geven aan het nadenken over mens en ecologie. De afgelopen jaren zijn er talloze analyses verschenen van de verwoestende omgang van christenen met de natuur in verleden en heden. Daartegenover staat de fragiele ontwikkeling van hoopvolle eco-theologie die nog steeds in beweging is. Kan Abrahamses visie op heiligheid daar een nieuwe impuls geven?

We kunnen niet zonder het heilige, betoogt Jan Martijn Abrahamse in zijn boek Verlangen naar het heilige: Herontdekken wat we verloren hebben. Heiligheid is een ‘onmisbare dimensie’ (12) van het geleefde leven. Onze samenleving is evenwel vergeten dat we het heilige nodig hebben en zo zijn we in een diepe zingevingscrisis verzeild geraakt. Abrahamse is sinds kort lector aan de Christelijke Hogeschool Ede. Het boek is een uitwerking van zijn lectorale rede.

Paus Franciscus, bekend om zijn nederigheid, medeleven en vernieuwende kijk op de katholieke leer, heeft wereldwijd miljoenen mensen geïnspireerd. In deze top 10 boeken over en van Paus Franciscus ontdekken we zijn theologische inzichten, zijn oproepen tot barmhartigheid en sociale rechtvaardigheid, en de invloed die hij heeft op de moderne wereld. Deze lijst omvat zowel werken die hij zelf heeft geschreven als boeken die zijn leven en leiderschap analyseren.

Deze doorwrochte studie, door de auteur nederig “essay” genoemd, biedt een indrukwekkend overzicht van de problematiek van het heilige in de hedendaagse cultuur. In zes hoofdstukken analyseert Jan Martijn Abrahamse de plaats van het heilige als categorie die toelaat om God te denken en te ervaren in het begin van de 21ste eeuw. Het werk van talrijke theologen wordt er op een beknopte maar bevattelijke wijze samengebracht

Recensie van Spiegelfamilie, een monologenbijbel. Kees van der Zwaard kijkt in de spiegel van de Bijbel en leest zijn eigen ervaringen met nieuwe ogen. Sylvia Weve maakte prachtige illustraties. ‘Treffend, soms wat bevreemdend.’