Bijbelwetenschappen

De imitatie van Christus van Thomas Kempis viert zijn 600e verjaardag. Tijd voor een nieuwe en verbeterde vertaling, direct uit het Latijn, en toch in sprankelend Nederlands, met aandacht voor de stilistische en poëtische rijkdom van deze tijdloze klassieker. Het notenapparaat ontsluiert de duizenden verborgen citaten en biedt een ongezien inzicht in zowel de Bijbelse als buiten-Bijbelse bronnen. In de inleidingen wordt alle relevante kennis over Thomas Kempis samengevat, en zijn bovendien veel nieuwe ontdekkingen bijeengebracht.

Als theoloog was Lieuwe van Kampen een breed inzetbaar man, schrijft Eep Talstra, actief aan de universiteit maar later ook in het voorbereidend middelbaar beroepsonderwijs (vmbo), actief in de wereld van het bijbelvertalen én als docent godsdienst en maatschappijleer. Hij overleed, 69 jaar oud, op 28 maart 2024.

Wat kan een vrij onbekende theoloog als Melchior Leydekker (1642–1721) de gelovige van nu leren over het heil in Christus? Henrian de Mots waardeert Leydekkers visie op het Oude Testament.

Als we Paulus volgen, bestaat er een tegenstelling tussen onze aardse begeerte en het verlangen van de Geest. Judith Bouma zoekt naar de verhouding tussen onze ‘aard’ en onze roeping.

De teksten van vandaag bevatten op het eerste gezicht meer wij-zij-denken dan mij lief is. De Jezus die Johannes ons overlevert, schept met zijn woorden een onsympathieke afstand tussen zichzelf en zijn hoorders. Hij kwalificeert de mensen die Hij toespreekt uiterst negatief, zonder perspectief op verandering aan te bieden: ‘Jullie zullen in je zonde sterven’ (Johannes 8:21). Vervolgens onderstreept Hij de tegenstelling tussen degenen die wel en niet in Hem geloven. Ook in het briefje 2 Johannes speelt dat contrast op een manier die ik niet als vruchtbaar kan ervaren. Wat is hier aan de hand?

Als je geschoold bent in de taal van de Bijbel zou je er bijna overheen lezen, maar wát een statement wordt er gemaakt in de perikopen van deze zondag! Aan de hand van zeer herkenbare voorbeelden wordt het perspectief duidelijk gemaakt waarmee God naar ons menselijke handelen kijkt.

Steensma probeert in zijn boek de patstelling te doorbreken over de positie van vrouwen in de kerk. Hij doet dit door uitgebreid Schrift en traditie te laten spreken.’ Ds. Pieter Nobel, predikant hervormde wijkgemeente Ichthus in Noordwijk, in zijn recensie over Geroepen tot de dienst.

Na zijn niet-oordelende houding rond de overspelige vrouw (Johannes 8:1-11, het evangelie van vorige zondag) legt Jezus zichzelf uit als ‘licht van de wereld’ (8:12). Dit licht kennen we ook uit Tenach. De farizeeën bestrijden Jezus’ ‘getuigenis’ (Gr.: marturia) over zichzelf. Jezus verdedigt zichzelf door zijn innige verhouding met de Vader (Gr.: patèr) te bespreken. Het letterlijke middelpunt van Johannes 8:12-20 gaat over wel of niet ‘oordelen’ (Gr.: krinoo – 8:15-16). Deze uitgebreide theologische toelichting vindt plaats in de ‘schatkamer’ (Gr.: gazofulakion – 8:20) van de tempel.

Delen is een ideaal dat iedereen wel voorstaat. Maar als het erop aankomt om je eigen bezit te delen, of daarvan meer afstand te doen dan een klein beetje, dan wordt het pijnlijk. Zowel in Marcus als in Deuteronomium wordt scherp ingegaan op de moeite die het ons mensen kost om ons bezit niet als ons eeuwige bezit te beschouwen.