Bijbelwetenschappen

Water is het thema van deze zondag. Niet water zonder meer. Levend water, water dat leeft en laat leven. Leven dat zichzelf mededeelt. Stromend, borrelend, murmelend water. Niet het doodstille water in de regenton, in de poel, in de Dode Zee. Dat is symbool voor leven dat zichzelf wil behouden. Daarover gaat het nu niet. Het gaat over de ‘Geest die Heer is en die levend maakt’, en die ook ons tot mensen wil maken ‘van wie wat uitgaat’. Levendige mensen die leven doorgeven.

Valsheid in woord en geschrift is zo oud als de mensheid, blijkbaar óók onder profeten. Fake news is niets nieuws. Wie en wat deugt en wat niet? Lastige vraag! Wie de eerste wil wezen, zal de allerlaatste zijn – en aller dienaar (Marcus 9:35). ‘De broeder kent de broeder’ geenszins ‘als een die voor moet gaan’ (LB 991). Ook al een oeroud probleem, van de eerste kring rond Jezus tot in de kerk van vandaag.

Op 18 augustus 2024 ging Irma Jansen voor in de Hervormde Kerk te Den Ham, waar ze 56 jaar geleden gedoopt was. Ze preekte over de tekst die op de buitenkant van de kerk staat, Johannes 11: 28. Hieronder een gedeelte uit haar preek.

Een Schrift-serie met als thema Grond. Er borrelde gelijk veel gedachtes binnen de redactie. Het is namelijk een thema wat veelvuldig ingevuld kan worden; de grond onder onze voeten, de grond en diegene die het bezit, de grond als eigen entiteit. Grond waaruit wij ontstaan zijn en naar wederkeren, grond waarin je begraven wordt dus. De verdeling van grond, het thema dat vandaag de dag juist zo actueel is. Van wie is het stuk grond, en wat betekent dat bezit precies?

Klaas Spronk bekijkt in dit artikel hoe de grond in de Hebreeuwse Bijbel ook aandacht krijgt: zij verdient op verschillende plekken rust. Rust van de oorlogen die op de grond gevoerd worden. Wat kunnen we daar vandaag de dag van leren?

Als Jozef alleen is met zijn broeders begint hij luid te wenen (Hebr.: bakhah). Dan vraagt hij aan zijn broeders: ‘Leeft mijn vader nog?’ (Genesis 45:3). Deze vraag is opmerkelijk, aangezien Jozef dat al weet. Hij heeft dat kunnen opmaken uit het pleidooi van Juda (44:18-34) die zegt: ‘Wij hebben een oude vader’ (44:20). Juda noemt wel het sterven van zijn vader, maar doelt daarmee op wat zou kunnen gebeuren als hij zonder Benjamin, de jongste broeder, zou terugkeren (44:22.31).

De eerste negen hoofdstukken van het Marcusevangelie staan in het teken van het heilig onderricht, waarin de Geest van God, van de Tora, staat tegenover de satan en diens verschijnen in boze, onreine geesten en demonen. Het begint meteen met Jezus’ doop met de heilige Geest en de satan die deze doop test (1:9-13).

Op het eerste gezicht lijkt Gideons gedoe met die vacht op de dorsvloer weinig van doen te hebben met Jezus’ optreden op het Loofhuttenfeest te Jeruzalem. Maar zoals zo vaak is het mogelijk om het ene bijbelverhaal vanuit het andere te belichten. Gods Woord is als water in de woestijn: leven waar geen leven mogelijk is.

De combinatie van lezingen leidt ons in de richting van het thema godsbeelden. Welk beeld, welke visie hebben wij van de Heer? Hoe zien wij Hem scherp en helder?